Cross-overmatching kan effectiever

Door Gerard Kok 

De meest gebruikte Amerikaanse algoritmes om cross-overtransplantatieketens uit te rekenen gaan er tot nu toe van uit dat elke transplantatie in de keten ook doorgang vindt. Recent onderzoek suggereert echter dat er meer transplantaties kunnen worden gedaan als deze algoritmes ermee rekening houden dat de ketens ook kunnen breken.

Om het risico op afstoting bij een niertransplantatie met een levende donor zo klein mogelijk te houden, is het van belang dat de donor en de ontvanger bij elkaar passen (voor zaken zoals bloedgroep). Als donor en ontvanger niet bij elkaar passen, kan gekeken worden naar een ruiltransplantatie, of cross-overtransplantatie. Hierbij wordt gezocht naar een tweede donor-ontvangerpaar, waarbij de tweede donor past bij de eerste ontvanger en de eerste donor bij de tweede. Dit principe kan worden uitgebreid naar (cyclische) ketens, waarbij de eerste donor doneert aan de tweede ontvanger, de tweede donor aan de derde ontvanger, enzovoort, tot en met de laatste donor aan de eerste ontvanger.

Het uitzoeken van geschikte ketens is lastig; er is veel data, de matches moeten zo goed en eerlijk mogelijk zijn, en er is tijdsdruk. Daarom worden er computers ingezet, die bepaalde algoritmes volgen om deze ketens te berekenen. In Amerika bestaan er bijvoorbeeld drie netwerken van donoren en ontvangers, en bij elk van die netwerken wordt wekelijks of tweewekelijks, op basis van de dan bekende gegevens, gekeken welke ketens er mogelijk zijn.

Deze algoritmes proberen het aantal transplantaties te maximaliseren, maar gaan er daarbij van uit dat elke transplantatie in de keten altijd doorgang vindt (de 'happy flow' zou een collega van me dat noemen). In de praktijk blijkt echter dat wel 90% van de voorgestelde transplantaties om allerlei redenen geen doorgang vindt (N.B. of de transplantatie slaagt speelt bij dit getal geen rol). Met andere woorden, de ketens blijken vaak te breken.

Onderzoekers van de faculteit informatica van de Universiteit van Maryland stellen nu een ander algoritme voor, waarin meegenomen is wat de kans is dat een stap in de keten geen doorgang vindt. Deze kansen zijn bovendien gebaseerd op data, ze zijn niet geschat. Dit zorgt voor andere ketens (ik kan me zo voorstellen dat deze ketens beginnen met transplantaties waarbij vrijwel zeker is dat ze zullen worden uitgevoerd). De onderzoekers toetsten hun algoritme met behulp van gegevens van één van de Amerikaanse netwerken, en daaruit bleek dat, onder gunstige omstandigheden, het aantal cross-overtransplantaties verdubbeld kan worden. Daarnaast bleek het algoritme ook meer patiënten die moeilijk te matchen waren, aan een donor te koppelen.

Het nieuwe algoritme lijkt me een duidelijke verbetering van het bestaande, maar ik kan niet vinden of het al ergens gebruikt wordt. Ik kan ook niet vinden hoe cross-overtransplantatieketens in Nederland worden bepaald, hoewel ik wel denk dat er een vergelijkbaar algoritme wordt gebruikt; de site Hoe werkt cross-over nierdonatie spreekt namelijk over een 'speciaal computerprogramma'. Deze site noemt eveneens het risico van brekende ketens, dus wellicht dat het recente algoritme toch ook in Nederland zin heeft om te gebruiken.

Gepubliceerd: maandag 17-09-2018
Bron: Management Science | Nog geen reacties

Reageer op dit artikel

    Gerelateerde artikelen

    Recente artikelen

    NierNieuws en zijn adverteerders maken soms gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.
    Ons Pricaystatement vindt u hier


    NierNieuws en zijn adverteerders maken soms gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.
    Ons Pricaystatement vindt u hier