Mail: redactie@niernieuws.nl | 030 - 288 9994 | NL16 TRIO 0197 707866



Reageer | Verstuur | Druk af   

Zout extra slecht voor nierpatiŽnt

Door Mieneke Muntendam 

Hoe groter de nierschade, hoe groter de zoutgevoeligheid, hoe directer de bloeddruk reageert op de hoeveelheid zout die we eten. Het positieve nieuws is dat de effecten van een zoutbeperkt dieet op de bloeddruk ook sterker zijn bij patiënten met nierschade. De mechanismen daarachter zijn nog niet precies bekend, maar hebben te maken met de fysiologische systemen voor bloeddrukregulatie. Die reageren anders bij nierschade. 

Hoe slechter de nierfunctie, hoe vaker hoge bloeddruk (hypertensie). Hypertensie bij nierschade is ‘zoutgevoelig’. Dit wil zeggen dat de bloeddruk nog hoger wordt als er meer zout in het eten zit. Tegen de tijd dat patiënten moeten dialyseren, heeft bijna 100% zoutgevoelige hypertensie. Eiwitverlies in de urine maakt patiënten hiervoor nog gevoeliger. Behalve dat zout de bloeddruk verhoogt (en zo nierschade kan veroorzaken), lijkt zout ook directe schade te kunnen veroorzaken.

Zoutbeperking heeft positief effect
Het Erasmus MC, gesteund door de Nierstichting, doet onderzoek naar de vraag ‘Waarom zijn patiënten met nierschade nog zoutgevoeliger en hoe zijn ze het beste te behandelen?’ Ewout Hoorn legde tijdens een enthousiast bezochte sessie uit hoe de studie patiënten gedurende acht weken volgt. Eerst stoppen patiënten met bloeddrukverlagers. Daarna bepaalt een loting of ze eerst met een behandeling met plastabletten of met een zoutbeperkt dieet starten. Het toeval bepaalt dus de volgorde. Tussen de beide behandelingen van twee weken zitten twee weken zonder behandeling.

De onderzoekers verzamelen informatie via 24-uurs bloeddrukmetingen, 24-uurs urine en bloedafname. Het onderzoek is nog niet afgerond, maar de voorlopige uitkomsten laten zien dat zoutbeperking bij nierschade een positief effect heeft op de bloeddruk, het eiwitverlies in de urine en het gewicht. 

Het Erasmus MC-onderzoek richt zich niet op de vraag of een zoutbeperkt dieet het effect van plastabletten versterkt. Uit eerder onderzoek van de groep van Gerjan Navis (Groningen) is namelijk al bekend dat zowel plastabletten als de zogenaamde RAAS-blokkers beter werken tijdens een laagzoutdieet. Wel willen ze weten welke behandeling het beste is voor zoutgevoeligheid: een zoutbeperkt dieet of plastabletten (waardoor je meer zout uitplast).

Minder zout lastig maar mogelijk
Een zoutbeperkt dieet volhouden is lastig. Hoorn haalde een studie aan die toont dat de smaakbeleving voor zout verandert bij mensen met nierschade. Die blijken een verhoogde drempel te hebben voor het proeven van zout. Toch laat het voorlopige resultaat van het Erasmus MC-onderzoek zien dat het mogelijk is om mensen met nierschade minder zout te laten eten, met een goed protocol en in samenwerking met diëtisten. Dat hoeft niet per se het zogenaamde paleodieet van onze vroege voorouders te zijn. Bepaalde - vooral kant-en-klare - voedingsmiddelen laten staan heeft al veel positief effect. Tijdens de presentatie werd één van de patiënten die meedoet aan het onderzoek in het Erasmus MC geïnterviewd: ‘Je moet weten waar je op moet letten, maar met de goede instructies is het zeker mogelijk!’ 

Het Zoutboek en de Zoutmeter waar het Erasmus MC ook aan meewerkte, kunnen patiënten en hun naasten ook helpen minder zout te eten. De smaakbeleving blijkt gelukkig omkeerbaar. Bij een zoutbeperkt dieet verandert de smaakdrempel opnieuw en smaakt eten met weinig zout weer lekker(der). 

Kaliumzout biedt mogelijk nieuwe kansen
Kaliumzout kan mogelijk in de toekomst ook een uitkomst bieden voor patiënten met nierschade. Nierpatiënten krijgen nu vaak een kaliumbeperking om een te hoge kaliumspiegel in het bloed te voorkomen. Recente studies suggereren dat kalium juist een gunstig effect heeft op de bloeddruk en op nierschade. Omdat dit epidemiologische studies zijn (die slechts verbanden laten zien en geen oorzaak-gevolg), is een vervolgstudie nodig. Hoorn diende met een aantal collega’s een voorstel bij de Nierstichting in om hier een landelijke studie naar te doen. Dan zal blijken of de adviezen over kaliumbeperking aan nierpatiënten bijgesteld moeten worden.


Zout - Presentatie Ewout Hoorn (internist-nefroloog Erasmus MC) op de Wetenschapsdag 2016

sterren Gepubliceerd: dinsdag 01-11-2016 | Nog geen reacties




Voeding en dieet bij kinderen met een nierziekte

Hoe zorg je ervoor dat kinderen en jongeren zich aan hun dieet houden? En wat doe je als kinderen door hun ziekte en dieet zo'n afkeer van eten hebben gekregen dat ze helemaal niet meer willen eten? Gelukkig zijn er diëtisten die de ouders en het kind kunnen begeleiden. Ze gaan met elkaar in gesprek en kiezen samen een passende behandeling om de nierfunctie zo lang mogelijk stabiel te houden.

De achteruitgang van de nierfunctie is soms te vertragen door te letten op voeding. Minder zout eten is bijvoorbeeld voor alle nierpatiënten belangrijk. Als de nieren bijna niet meer werken (nierfalen) of er zijn ernstige hartproblemen krijgt de nierpatiënt vochtbeperking als advies. Voor volwassenen en kinderen met een andere chronische nierschade is voldoende drinken juist belangrijk, net als voor gezonde mensen. Dan gaat het uitplassen van afvalstoffen beter.

Zoals hierboven beschreven heeft eten en drinken veel invloed op een chronische nierziekte. Wat kunnen de gevolgen zijn bij kinderen tussen 0-2 jaar met nierproblemen:

Lees meer »

Bijscholing voeding en leefstijl »

Beterschappen organiseert maandag 20 januari vanaf 14.30 uur een bijscholing voor zorgprofessionals. De titel van de bijscholing is 'Naar een effectievere ondersteuning bij voeding en leefstijlveranderingen voor nierpatiënten'. De bijeenkomst vindt plaats in Arnhem. Tijdens deze bijscholing voor zorgverleners zullen de laatste inzichten worden gedeeld over gezonde voeding en leefstijl voor alle fasen van nierschade. Ook zal dr.

Lees meer »

Mediterraan eetpatroon goed voor getransplanteerde nier »

Het UMC Groningen meldt dat patiënten die na een niertransplantatie een mediterraan dieet volgen, minder kans hebben op nierfunctieverlies. Uit een nieuwe studie van onderzoekers van het Universitair Medisch Centrum Groningen blijkt dat het volgen van dit voedingspatroon - veel vis, fruit, groenten en noten en minder zuivel en vlees -  kan helpen om niertransplantatiepatiënten een normale nierfunctie te laten behouden.

Lees meer »


Zout extra slecht voor nierpatiŽnt





NierNieuws en zijn adverteerders maken soms gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.
Ons Pricaystatement vindt u hier