Mail: redactie@niernieuws.nl | 030 - 288 9994 | NL16 TRIO 0197 707866



Reageer | Verstuur | Druk af   

'Zijn patiënten dan halve dokters, kind?'

Door Brenda de Coninck 

‘Hoi opa. Hoe gaat het met u? Het is nu alweer 30 jaar geleden dat we het bericht kregen. Ik was toen zó verdrietig: ik zakte letterlijk door mijn benen.’ ‘Ik weet het kind, ik zag het. Dat was niet mijn bedoeling hoor, maar ik besloot dat het genoeg was. Na twaalf jaar dialyse, een broekprothese en een nieuw hartinfarct, besloot ik op de Intensive Care niet meer op het belletje te drukken. Ik dacht: zo is het wel genoeg geweest. En toen ging het eigenlijk vanzelf. Nu ben ik bij oma en is het leven weer goed.’

‘Hoe gaat het met jou kind?’ ‘Goed opa: druk met mooie dingen doen. Ik denk de laatste tijd regelmatig aan u. Hoe u het allemaal flikte, al die jaren aan de dialyse. In die tijd ging het er anders aan toe dan nu: was er geen patiëntenparticipatie of ‘samen beslissen’. Was je ‘overgeleverd’ aan de artsen, die bepaalden wat er ging gebeuren en daar moest je je dan maar in schikken. Dat is nu gelukkig aan het veranderen. Artsen luisteren beter. Ze zien de patiënten meer als een gelijkwaardige partner. Aan de andere kant wordt nu ook van patiënten verwacht dat ze eigen regie nemen, actief bijdragen aan hun gezondheid.’ ‘Patientenwát?’ ‘Patiëntenparticipatie opa. Dat is het inbrengen en benutten van de specifieke ervaringsdeskundigheid van patiënten of hun naasten bij onderzoek, beleid of kwaliteit van zorg.’

‘Zo... gaan patiënten tegenwoordig op de stoel van de dokter zitten? Mijn dokter vertelde mij gewoon wat er aan de hand was, wat ik moest doen en dan deed je dat. Wat is daar nou mis mee?’ ‘Niks opa, mits het een goed advies is. In uw tijd was een arts nog een soort van halfgod, maar een arts is ook maar een mens met grote verantwoordelijkheden, die wel wat ondersteuning kan gebruiken. Het blijkt dat als een patiënt meedenkt, de kwaliteit van zorg verbetert. En daarnaast… als de patiënt een soort van afwachtende houding aanneemt, ontplooit hij/zij minder initiatieven om zijn of haar gezondheid te bevorderen. Als patiënten meer verantwoordelijkheid nemen voor wat er met hen aan de hand is, hoeft de dokter op de lange duur minder tijd aan ze te besteden en blijft iemand langer gezond. Je ziet een arts maar een paar keer per jaar. Alle overige dagen moet je het zelf doen.’

‘Dat is waar. Maar… ik weet dat er in mijn tijd altijd mensen bij waren die de adviezen van de artsen aan hun laars lapten. Is dat nu minder dan?’ ‘Dat weet ik niet opa. Wat ik wel weet, is dat patiëntenparticipatie beide kanten opwerkt: een arts kan daar óók een beroep op doen. Een patiënt wijzen op de gedeeltelijke verantwoordelijkheid en mensen aansporen zich actief in te zetten voor hun gezondheid. Dat zal niet meteen bij iedereen lukken - wat dat aangaat zijn veranderingen vaak een zaak van ‘lange adem’.'

‘Zeker. Dus patiëntenparticipatie is dat patiënten eigen verantwoordelijkheid nemen en meedenken?’ ‘Gedeeltelijk opa. Het is ook adviezen geven ten behoeve van onderzoek. Patiënten weten uit eigen ervaring wat ze hindert, wat ze nodig hebben of graag verbeterd willen zien. Daar doen artsen dan vervolgens onderzoek naar, wat tijd en geld bespaart. En we realiseren ons nu meer dat een patiënt niet alléén ziek is, maar dat het leven van familie en/of vrienden daardoor ook wordt beïnvloed. Zij krijgen eveneens een stem in het geheel. Dat bevordert dan weer het onderling contact tussen patiënt en zijn/haar naasten.

‘Mijn hemel: ziek zijn is anno 2016 geen sinecure meer.’ ‘Leuke woordspeling opa ;-) Ik vind het juist wel fijn, deze ontwikkelingen. En misschien realiseert u het zich niet: u deed vroeger meer aan patiëntenparticipatie dan u denkt. U was heel actief bezig met uw dieet, met uw medicijngebruik en u liet altijd wel van u horen als er iets aan de hand was. Artsen stuurden zelfs nieuwe dialysepatienten naar u door voor advies als het hen niet lukte om zich aan hun dieet te houden. U deed aan patiëntenparticipatie in het klein dus. Het zit in de familie, zullen we maar zeggen.’

‘Ouwe vleier. Op zoek naar een aureool zeker?’ Nou opa… daar zeg ik geen nee tegen ;-)… maar leg die voor mij nog maar even apart.

Er is nog veel te doen hier beneden.’ 


Deze column verscheen eerder in verkorte vorm in de Wetenschapsdagkrant 2016

sterren Gepubliceerd: woensdag 12-10-2016 | Reacties (3)

Reacties

Reageer op dit artikel

  • Jos Sparreboom, Överum- Zweden
    17-10-2016 09:39

    Bedankt Brenda, een prachtig verhaal.
    Patiëntenparticipatie is heel belangrijk.
    In mijn geval in het buitenland is de patiëntenparticipatie zelfs van levensbelang gebleken. Ik heb uit een standaard bloedtest en een EEG drie foute diagnoses gekregen en dankzij mijn patiëntenparticipatie begreep ik dat maar al te goed. Plotseling had ik geen nierschade meer, had ik een anti-stress middel nodig met een niet werkende bèta blokker en moest ik Eliquis slikken. Natuurlijk heb ik de behandeling geweigerd. Het speelt nu al meer dan 2 jaar en nog steeds staat Eliquis als verplicht te slikken op mijn receptenlijst. En dat terwijl ik door een Nederlandse cardioloog verboden ben ooit nog een bloedverdunner te slikken en dit uit Nederland bevestigd is. Mijn patiëntenparticipatie is nu alleen maar toegenomen en dankzij internet kan dat ook. Een voorbeeld is de shin splints die ik naderhand door overbelasting van mijn benen heb opgelopen. Dat het shin splints was kon ik op het internet ontdekken. Volgens de arts hier had ik een bloedprop. Dat terwijl ik duidelijk gezegd heb wat het wel was en de symptomen van die twee duidelijk verschillen. Veel artsen hier zijn niet gediend van patiëntenparticipatie, dat is het logische gevolg.
    Naar mijn eigen ervaring betekent patiëntenparticipatie ook nog eens een flinke besparing op de kosten van de gezondheidszorg.

  • Bart, urmond
    13-10-2016 10:34

    Leuk stuk.
    Je weet steeds toch weer een leuke en verrassende ingang te vinden voor je boodschappen...En wat ben ik het vaak met je eens.

  • Margot
    12-10-2016 10:21

    Mooi Brenda! En ja, wij hebben hier op aarde nog veel te doen! ;-)
    Dikke kus van mij!




Het lot is je niet altijd goed gezind

“Geachte mevrouw De Coninck,

Zojuist hebben we gerandomiseerd, en heeft de computer u helaas - waar u en wij al bang voor was/waren - in de TACrolimus-arm geloot. Daarom hoeft u morgen alleen te prikken, de bloeddruk, pols, gewicht, lengte en temperatuur worden gemeten en genoteerd, er wordt een volledig lichamelijk onderzoek gedaan, en daarna moet er nog een ECG gemaakt.”

‘Zie je wel. Ik zei het je toch?!’ ‘Wat is er?’ Mijn man kijkt vanaf zijn bureau naar die van mij en naar het scherm van mijn computer, waarop een bericht is binnengekomen vanuit het UMCG. ‘Ik ben in de tac-arm geloot. Ik wist het gewoon, het voelde al meteen niet goed.’ ’Aaaah, dat méén je niet!’ Ik kijk hem aan en ik ben heel…..tja, wat ben ik eigenlijk? Teleurgesteld? Uiteraard. Maar er is nog iets. Ik kijk hem aan en voel het: ik ben boos!

Lees meer »

Een onbestemd gevoel »

‘Je moet er niet door achteruitgaan hoor’ zegt mijn man. ‘Je bent destijds niet voor niets van de Prograft afgegaan en dan zou je dat nu weer moeten slikken? Je ben net lekker ingesteld.’ Ik zucht. We zitten in de huiskamer te relaxen en ik heb mij net hardop afgevraagd wat ik moet doen: wel of niet aan het onderzoek meedoen? Hij heeft gelijk: ik wil er niet onder hoeven ‘lijden’.

Lees meer »

De Tac-arm... »

‘Zullen we over drie maanden afspreken?’ vraag ik. Ik heb het gevoel dat het nu wel kan. Na twee jaar van zoeken, aanpassen, controleren en verfijnen, ben ik perfect ingesteld. Marnix kijkt mij in de spreekkamer aan. Hij zit aan de andere kant van de tafel en schuift even met zijn muis over zijn bureau, terwijl hij de uitslagen op het scherm controleert. ‘Dat wilde ik ook al voorstellen’ glimlacht hij. Mooi, denk ik.

Lees meer »


'Zijn patiënten dan halve dokters, kind?'





NierNieuws en zijn adverteerders maken soms gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.
Ons Pricaystatement vindt u hier