Mail: redactie@niernieuws.nl | 030 - 288 9994 | NL16 TRIO 0197 707866



Reageer | Verstuur | Druk af   

Orgaandonatie onder de loep

Door Redactie NierNieuws 

Binnen drie weken tijd vinden twee promoties plaats op het gebied van orgaandonatie. Opvallend: beide vanuit een niet-medisch perspectief. Op 25 augustus promoveerde jurist Nils Broeckx in Antwerpen op zijn proefschrift 'Orgaantransplantatie. Een juridische analyse'. 13 september is het in Nijmegen de beurt aan gepensioneerd geestelijk verzorger Jack de Groot, die zijn onderzoek richtte op het besluitvormingsproces over orgaandonatie bij nabestaanden.

België kent een systeem waarin het mogelijk is om aan te geven of je wel of geen donor wil zijn. Bij degenen die dat niet doen, wordt vermoed dat ze willen doneren. Het systeem moet laagdrempeliger, betoogt Broecks tegen Het Nieuwsblad: 'Ik zeg niet dat België een slecht systeem heeft maar het kan altijd beter'. Broeckx zou graag zien dat het instemmen met of juist afwijzen van donatie ook online kan plaatsvinden. 'Dan is de drempel veel lager en zouden er veel meer uitdrukkelijke toestemmingen komen'.

Rol van naasten
Een ander onderwerp dat Broecks behandelt in zijn proefschrift is de rol van de naasten van overledenen. 'In principe is het de wil van de overledene die telt, maar je kan er niet omheen dat ook naasten rechten hebben en bij orgaanwegneming na overlijden in hun psychische integriteit kunnen worden aangetast. Hun rol zou veel duidelijker in de wet kunnen worden omschreven. Als de naasten zich verzetten en het zou anders morele schade opleveren, dan moeten artsen het verzet naleven'.

Deze nabestaanden zijn het onderwerp van het promotieonderzoek van Jack de Groot. Hij heeft zich alleen niet op het juridisch kader gericht, maar op de besluitvorming. In Nederland wordt op dit moment geen aanname gedaan over wel of geen donor zijn. Dat betekent dat als een (hersendode) overledene niets heeft laten vastleggen, de nabestaanden moeten beslissen over al dan niet doneren.

Nabestaanden achteraf niet tevreden
De Groot heeft eerst literatuuronderzoek gedaan, waaruit hij opmaakt dat nabestaanden achteraf lang niet altijd tevreden zijn over hun eigen besluit. Spijt van weigering komt vaker voor dan spijt van toestemming: ongeveer een derde van de nabestaanden die weigerde had achteraf toch liever gehad dat de organen gedoneerd waren. De Groot heeft nabestaanden geïnterviewd over hun besluitvorming. Deze familieleden hebben geen van allen de wens van de overledene overruled als deze had laten vastleggen donor te willen zijn. Lag die wens niet vast maar kenden de nabestaanden de voorkeur tot donatie wel, dan weken ze er soms toch van af. Maar vaak was er helemaal niets bekend. Nabestaanden weigeren in zo'n geval meestal, maar zijn niet overtuigd van de juistheid van hun beslissing. Jack de Groot adviseert daarom om meer aandacht te hebben voor ondersteuning bij besluitvorming in die situaties.

Donatie alleen bij levensgevaar
Waar De Groot zich beperkt tot orgaandonatie na overlijden heeft Broeckx de volledige orgaandonatiewetgeving in België onder de loep genomen. Levende donatie bijvoorbeeld komt ook aan de orde. In België is dat veel minder vanzelfsprekend dan in Nederland. En minder makkelijk te realiseren en daar zou Broeckx graag aanpassingen zien. 'De huidige wet stelt dat donatie enkel bij levensgevaar kan. Maar de geneeskunde evolueerde. Nierpatiënten zijn nu vaak niet meer in levensgevaar dankzij dialyse, maar door hun aandoening en de nood aan regelmatige dialyse wordt hun levenskwaliteit nog wel sterk aangetast.' Hij pleit ervoor om artsen meer wettelijke ruimte te geven voor donatie bij leven.

Beter juridisch kader
Daarmee samenhangend zou er dan op financieel vlak iets moeten veranderen, zodat levende donoren geen kosten meer maken. Ten slotte pleit de onderzoeker voor een duidelijker juridisch kader voor bepaalde basisprincipes zoals billijkheid of utiliteit. Wie krijgt er voorrang? Iemand die na transplantatie naar verwachting nog het langst te leven heeft? Iemand zonder alcoholprobleem? Broeckx ontkent niet dat erover gesproken en gedacht wordt, maar wil dit soort overwegingen graag vastgelegd zien in de wet. 'Dat zou handig zijn in geval van geschillen en er kan dan ook beter over worden gereflecteerd. Zeker binnen de rechtsleer is er weinig over geschreven, terwijl reflectie kan leiden tot een beter en rechtvaardiger systeem.'

sterren Gepubliceerd: woensdag 31-08-2016
Bron: o.a. Het Nieuwsblad | Nog geen reacties




Donatie na euthanasie geeft waardevolle betekenis

Orgaandonatie na euthanasie is een zeer waardevolle procedure voor mensen die na hun overlijden iets willen betekenen voor één of meerdere patiënten die op de wachtlijst staan voor een gezond orgaan. Dat concludeert promovendus, jurist en anesthesioloog (i.o.) Jan Bollen van het Maastricht UMC+.

Tussen 2002 (het jaar dat euthanasie wettelijk mogelijk werd) en 2018 ondergingen 81.418 patiënten in Nederland en België euthanasie. In Nederland koos de eerste patiënt er in 2012 voor om zijn organen ter beschikking te stellen na euthanasie. Vanwege eventuele ethische en juridische obstakels werd in de jaren daarna terughoudendheid in acht genomen. In 2015 leidde de wens van een man uit Nijmegen de na euthanasie zijn nieren wilde afstaan, en de reactie van ziekenhuizen daarop, nog tot veel commotie. Daarom stelden het Maastricht UMC+ en het Erasmus MC in dat jaar een gezamenlijke handreiking op voor de procedure. Twee jaar later werd een landelijke richtlijn aangeboden aan de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Inmiddels hebben bijna zestig mensen gekozen voor orgaandonatie na euthanasie.

Lees meer »

Verschillen binnen VS in acceptatie donornieren »

In de Verenigde Staten blijken nieren van overleden donoren relatief vaak te worden afgedankt als ze als minder ideaal materiaal voor transplantatie worden gezien, terwijl met deze donornieren patiënten hadden kunnen worden gered. Uit Amerikaans onderzoek blijkt nu dat er grote variatie is in de hoeveelheid donornieren die transplantatiecentra afkeuren, en dat centra die donornieren minder snel afkeuren, uiteindelijk nierpatiënten sneller transplanteren.

Lees meer »

Risico op hoge bloeddruk stijgt na nierdonatie »

Donoren van een nier lopen een hoger risico hypertensie te ontwikkelen dan vergelijkbare, gezonde niet-donoren. Dit blijkt uit een recent onderzoek, uitgevoerd aan de Johns Hopkins universiteit (Baltimore, VS, iets ten noordoosten van Washington DC). De onderzoekers bekeken de gegevens van 1295 levende donoren, gemiddeld 6 jaar na hun nierdonatie, en zetten die af tegen de gegevens van 8233 gezonde niet-donoren.

Lees meer »


Orgaandonatie onder de loep





NierNieuws en zijn adverteerders maken soms gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.
Ons Pricaystatement vindt u hier