Mail: redactie@niernieuws.nl | 030 - 288 9994 | NL16 TRIO 0197 707866



Reageer | Verstuur | Druk af   

Een bijzondere preventie-polikliniek

Door Merel Dercksen 

NierNieuws Special door Merel Dercksen Het Medisch Centrum Rijnmond Zuid

In Den Haag wordt een project opgezet voor de vroegtijdige opsporing van hartaandoeningen en nierschade bij Hindoestanen met diabetes en binnenkort opent het Medisch Centrum Rijnmond-Zuid (MCRZ) in Rotterdam een speciale 'preventiepoli' voor leden van deze bevolkingsgroep. Waar komt de medische belangstelling voor deze bevolkingsgroep zo plotseling vandaan? Dr. Tobias Bruning, cardioloog en ťťn van de initiatiefnemers, vertelt over het hoe en waarom van het Rotterdamse project.

Beide initiatieven lijken heel verschillend. Maar volgens Bruning is er wel degelijk een verband: 'Er is een duidelijke relatie tussen hart- en vaataandoeningen en nierziekten. Mensen die vernauwde slagaders hebben, kampen vaak met een te hoge bloeddruk en hebben hierdoor ook een grotere kans op nierfalen. Daarnaast is zowel het project in Den Haag als onze preventiepolikliniek gebaseerd op de wetenschap dat Hindoestanen een verhoogd risico lopen op al deze aandoeningen.'

Klachten op jongere leeftijd
'Uit Britse cijfers blijkt dat Hindoestanen vaak op jongere leeftijd hartklachten krijgen dan leden van andere bevolkingsgroepen, gemiddeld zelfs wel 8 jaar eerder. Ook wij zien, dat als deze mensen eenmaal bij de cardioloog komen, hun klachten al veel ernstiger zijn, in een verder gevorderd stadium. Daarnaast merken we dat ze vaak moeilijker te behandelen zijn doordat hun bloedvaten smaller zijn. Dotteren wordt hierdoor erg lastig. Voorkomen dat het zover komt zou veel efficiŽnter zijn.'

De initiatiefnemers van beide projecten kennen elkaar al langer en delen een interesse in de specifieke risico's die Hindoestanen op medisch gebied lopen. Dat het probleem in Den Haag en Rotterdam op een andere manier benaderd wordt, komt door de achtergrond van de drijvende krachten: In Den Haag zijn dat nefrologen, in Rotterdam komt het initiatief van een cardioloog. Bruning: 'Maar wij controleren ook de nierfunctie en hopen juist te voorkomen dat onze patiŽnten nierschade oplopen. Mocht dat wel gebeuren, of al gebeurd zijn, dan werken we samen met de nefrologen in ons ziekenhuis.'

De polikliniek in Rotterdam is nadrukkelijk opgezet als preventieproject en staat daarom ook open voor Hindoestanen die (nog) geen klachten hebben. Door ook mensen zonder klachten te screenen hopen de initiatiefnemers de sterfte aan hart- en vaatziekten terug te dringen.

Samenwerking met huisartsen
Bruning: 'Sommige huisartsen hadden de indruk dat ze geen enkele rol zouden spelen binnen het preventieproject. Maar dat is zeker niet het geval.' Een patiŽnt wordt gescreend op alle risicofactoren voor hart- en vaatziekten en krijgt een op zijn situatie toegesneden behandelplan. Dit gebeurt conform de 'Multidisciplinaire Richtlijn Cardiovasculair Risicomanagement 2006', die strenger is dan de richtlijnen die huisartsen op dit moment hanteren. Met dat behandelplan gaat de patiŽnt terug naar de huisarts, die de behandeling uitvoert. De patiŽnt zelf krijgt, dankzij het duidelijke plan, ook een goed beeld van wat er gaat gebeuren.

Of en hoe vaak de patiŽnten ter controle in het MCRZ terug moeten komen is afhankelijk van het aantal mensen dat zich meldt en natuurlijk van hoe de gezondheid van de individuele patiŽnt zich ontwikkelt.

Bruning verwacht dat huisartsen zich bewuster zullen worden van het verhoogde risico dat Hindoestanen lopen op hart- en vaataandoeningen en van het belang van vroegtijdige behandeling van risicofactoren. Om dit te bereiken zullen huisartsen, maar ook specialisten, vůůr de poli daadwerkelijk opent, uitvoerig geÔnformeerd worden.

Werving van patiŽnten
Het aantrekken van patiŽnten gebeurt via huisartsen, maar ook via de radio. Gedurende 10 weken zal in een gezondheidsprogramma dat AMOR FM op donderdagmiddag uitzendt, aandacht besteed worden aan hart- en vaatziekten en de polikliniek. AMOR FM is een radiozender die onder Hindoestanen zeer goed beluisterd wordt. In het gezondheidsprogramma hebben de initiatiefnemers van het MCRZ ruimte om de verhoogde risico's die Hindoestanen lopen op hart- en vaatziekten, en de complicaties die hierbij kunnen ontstaan, uitgebreid toe te lichten. Hiervoor zullen zij verschillende deskundigen uitnodigen.

Via de website van het MCRZ zal te volgen zijn, wanneer de poli daadwerkelijk van start gaat. Naar verwachting is dat in mei of juni van dit jaar. In de regio Rotterdam wonen zo'n 30.000 tot 45.000 Hindoestanen, maar die zullen niet meteen allemaal tegelijk terecht kunnen. Het project wordt voorzichtig opgestart en langzaam uitgebreid, als blijkt dat in een behoefte wordt voorzien.

Uitgebreid onderzoek
In een later stadium wordt mogelijk uitgebreider onderzoek gedaan, uiteraard met geanonimiseerde gegevens. Bruning tekent hierbij wel aan dat je niet weet of de mensen die zich laten screenen wel een goede afspiegeling vormen van de Hindoestaanse gemeenschap. 'Misschien komen er, ondanks de uitgebreide voorlichting die we gaan geven, toch wel alleen mensen die al klachten hebben. Of die een gerelateerde aandoening hebben, zoals diabetes of nierfalen. Of alleen familieleden van hartpatiŽnten.' Ook weet je niet hoe zuiver je populatie is. Denk bijvoorbeeld aan gemengde huwelijken. Er zijn een heleboel factoren waar je rekening mee moet houden om zeker te weten dat de resultaten van een eventueel onderzoek ook echt iets zinvols zeggen. 'Als het zover is, zullen we de gegevens dan ook in nauwe samenwerking met epidemiologen van het Erasmus MC verwerken. Zij hebben de kennis op dit gebied in huis.'

Op dit moment is er weinig ervaring met preventie op dit niveau. De polikliniek is daarom ook bedoeld, om helder te krijgen of het wel zin heeft een dergelijk programma uit te voeren. En om, al doende, te ontdekken wat dan de beste vorm is. Door zich in eerste instantie op ťťn doelgroep met een hoog risico te richten hopen de initiatiefnemers een groter effect te zien.

Zorgvernieuwingsproject
De preventiepoli is aangemerkt als zorgvernieuwingsproject, en wordt daarmee in beginsel betaald door de zorgverzekeraars. 'Het is voor verzekeraars ook interessant om te weten, of het zinvol is op deze manier aan preventie te doen. Omdat het een breed opgezet, maar centraal uitgevoerd experiment is, is relatief snel duidelijk wat de gevolgen zijn. En, niet onbelangrijk voor verzekeraars, hoe de kosten uitvallen.' Om die kosten binnen de perken te houden zullen, zoals gebruikelijk is in een ziekenhuis, sommige praktische zaken door gespecialiseerde verpleegkundigen of promovendi uitgevoerd worden.

Ten slotte stelt Bruning iedereen zonder Hindoestaanse achtergrond gerust: 'Met deze preventiepolikliniek richten we ons in eerste instantie alleen op Hindoestanen. Maar etniciteit is natuurlijk geen reden om iemand beter of minder goed te behandelen. Iedereen uit de regio die volgens zijn huisarts baat heeft bij een screening op de risicofactoren voor hart- en vaatziekten, kan op onze gewone cardiologiepoli terecht. Daar doen we dezelfde onderzoeken en bieden we even goede zorg. De gegevens van de patiŽnten daar komen alleen niet terecht in de database die we voor het preventie-onderzoek gebruiken.'

sterren Gepubliceerd: vrijdag 25-04-2008 | Nog geen reacties




De maatschappelijk werker is er voor iedereen

In de eerste gesprekken die medisch maatschappelijk werker Laura Haasdijk met patiŽnten voert vragen mensen zich af waarom ze naar de maatschappelijk werker moeten. Het voelt alsof er iets met ze aan de hand is. Terwijl het maatschappelijk werk tot het standaard aanbod hoort bij een nierziekte, net zoals de diŽtiste, verpleegkundige en de dokter. Onlangs hebben de maatschappelijk werkers die werkzaam zijn in de nefrologie hun visie op wat zij doen en hoe ze willen werken vastgelegd in de zogeheten kwaliteitsstandaarden. Deze zijn voor iedereen gratis te downloaden.

'Het kost altijd eventjes, misschien wel een paar gesprekjes, voordat mensen gaan ervaren wat maatschappelijk werk kan betekenen. Je hebt heel vaak een klein stukje weerstand te overwinnen,' vertelt Haasdijk. Zij werkt in het HagaZiekenhuis in Den Haag en is voorzitter van de Vereniging Maatschappelijk Werk Nefrologie. Haar werk is eigenlijk tweeledig, zo legt ze dat aan patiŽnten uit. Een nierziekte heeft heel veel invloed op je gewone leven. Een maatschappelijk werker kan je op weg helpen met praktische dingen, en ook psychosociale ondersteuning bieden.

Lees meer »

De regie over je leven krijgen kan je leren »

De regie over je leven met een chronische ziekte krijgen, dat kan je leren. Zelfmanagement is het toverwoord.

Lees meer »

Andreas Vesalius en zijn fascinatie voor de nier »

In de 16e eeuw was de medische wetenschap nog steeds gebaseerd op de wijsheid van de klassieke oudheid. Wetenschappers uit dit verre verleden bepaalden nog altijd hoe er over het menselijk lichaam werd gedacht. Ruim 2000 jaar lang waren de bevindingen van Aristoteles over de medische wetenschap onbetwist. Hoewel Aristoteles en later zijn volgeling Galenus (Grieks/Romeins arts 129-199 n.Chr.

Lees meer »







NierNieuws en zijn adverteerders maken soms gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.
Ons Pricaystatement vindt u hier