Mail: redactie@niernieuws.nl | 030 - 288 9994 | NL16 TRIO 0197 707866



Reageer | Verstuur | Druk af   

Nieuwe therapie SLE geeft hopelijk langer resultaat

Door Shanty Sterke 

Systemische Lupus Erythematosus (SLE) is een ingewikkelde ziekte waarbij onder andere de nieren schade kunnen oplopen. De ziekte is vooralsnog niet te genezen, maar onderzoekers van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) hebben een nieuwe behandelingsstrategie ontwikkeld die genezing mogelijk een stukje dichterbij brengt.

SLE is een ziekte die veroorzaakt wordt doordat het afweersysteem een fout maakt. Normaal gesproken beschermt het afweersysteem het lichaam tegen schadelijke indringers van buitenaf zoals bacteriën en virussen. Bij een zogeheten auto-immuunziekte vallen de afweercellen niet alleen de indringers aan, maar ook de eigen cellen van het lichaam. Welke klachten iemand krijgt bij een auto-immuunziekte hangt af van het soort cellen dat door het afweersysteem wordt aangevallen. Elk orgaan in het lichaam kan aangedaan zijn. Hierdoor kan de ziekte zich op verschillende manieren uiten.

Eline Arends, arts in opleiding tot internist, doet promotieonderzoek naar mensen met ernstige SLE waarbij ook de nieren betrokken zijn. 'De nier is een filter van het lichaam. Als de afweercellen te veel antistoffen maken, kunnen deze samenklonteren en vastlopen in de nier', legt Arends uit. Als je daar niets aan doet, dan kan er een hevige ontstekingsreactie ontstaan, waardoor er littekens in de nier komen. 'Op het moment dat dat te veel is, kan je je nieren verliezen.'

Afweersysteem resetten
SLE wordt gekenmerkt door periodes waarbij de ziekte afwisselend actiever en minder actief is. 'De ziekte-opvlammingen kunnen we op zich goed onder controle krijgen. Maar het probleem is dat die opvlammingen het hele leven lang terug kunnen blijven komen. Het doel van deze studie is om een betere behandeling te kunnen geven, waarbij je een soort van reset van je afweersysteem probeert te bewerkstelligen. We hopen dat we de ziekte langduriger onder controle kunnen krijgen. Richting genezing, dichterbij genezing dan dat we nu zijn.'

Arends vergelijkt in haar onderzoek een combinatie van twee verschillende medicijnen, Rituximab en Belimumab, met de huidige standaardbehandeling voor SLE-patiënten waarbij de nieren betrokken zijn. 'Rituximab en Belimumab zijn beide al bestaande geneesmiddelen voor SLE. Alleen de combinatie is nieuw.'

Combinatie is bewezen veilig
In een eerdere studie in het LUMC werden vijftien ernstig zieke SLE-patiënten behandeld met deze therapie. 'Aan de vorige studie deden alleen patiënten mee, waarbij alle eerdere behandelingen onvoldoende succesvol waren geweest. Ze konden meedoen om dan deze combinatie te proberen. Ondanks het feit dat het zo’n ernstig zieke groep was, is die behandeling heel succesvol geweest. Acht patiënten hebben de twee jaar duur van die studie volbracht. Ze hebben het heel erg goed gedaan waarbij de ziekte geheel rustig is geworden en ze dus ook geen opvlamming van de ziekte hebben gekregen. Van de overige zeven patiënten zijn er twee uitgevallen omdat het zo goed ging en ze heel graag zwanger wilden worden. De andere vijf patiënten moesten vanwege te weinig verbetering of vanwege een opvlamming stoppen om een andere behandeling te krijgen.' Deze eerdere studie van haar voorganger beschouwt Arends dan ook als een succes omdat ze hebben laten zien dat de combinatie van deze twee medicijnen veilig is en hoopgevende resultaten gaf bij 'uitbehandelde' oftewel 'therapieresistente' SLE-patiënten. Ook al is het in een heel kleine groep, het is zeker hoopvol.

Deelnemers
Arends hoopt voor haar onderzoek dertig patiënten te kunnen krijgen, die ze wil verdelen in twee groepen. De ene groep krijgt de standaardbehandeling en de andere groep de combinatiebehandeling. De computer bepaalt wie in welke groep komt. Elke patiënt met SLE waarbij de nieren betrokken zijn, mag meedoen. Dus niet, zoals in de vorige studie, alleen de meest zieke patiënten. Op dit moment doen er tien mensen mee. Vanaf dat ze aan het onderzoek beginnen, worden ze twee jaar lang gevolgd.

Bij de afweer zijn verschillende soorten cellen van het afweersysteem betrokken, onder andere B- en T-cellen. 'We weten dat de B-cellen de voorlopers zijn van de cellen die bij SLE-patiënten de antistoffen tegen de eigen cellen van het lichaam maken. In de studie kijken we naar wat voor een soort cellen er in het bloed zitten en hoe dat verandert in een jaar tijd. Dat doen we om te kunnen begrijpen wat er in de ziekte gebeurt. Als één van de twee therapieën beter lijkt te zijn, willen we ook kunnen begrijpen waarom dat zo is. Aan de andere kant vervolgen we de patiënt heel intensief met de normale controles van bloed en urine, zoals we altijd doen. We kijken na een half jaar of iemand volledig genezen is op dat moment, dus of de ziekte op dat moment volledig weg is of niet. Daarna volgen we ze nog anderhalf jaar.'

De meeste mensen die meedoen aan de studie komen via de polikliniek in het LUMC waar veel auto-immuunziektes behandeld worden. Dat zijn doorgaans patiënten uit de regio die een opvlamming hebben. Maar ook mensen elders uit het land die geïnteresseerd zijn, kunnen meedoen. 'Er zijn ook mensen die het op internet gevonden hebben en die zelf naar ons toe komen. Dat kan uiteraard ook. Ik heb een patiënt die aan haar eigen arts heeft gezegd: "ik heb hierover gelezen, ik ben er wel in geïnteresseerd, zou ik informatie mogen?" Die arts heeft contact met ons opgenomen en we hebben een poli-afspraak ingepland. Dat kan voor iedereen met SLE en nierbetrokkenheid waarbij de ziekte opvlamt. Het is namelijk wel alleen bij actieve ziekte.'

sterren Gepubliceerd: maandag 03-06-2019 | Reacties (1)

Reacties

Reageer op dit artikel

  • Gerda van der kolk, Beverwijk
    03-06-2019 14:20

    Ik heb zelf huidlupes...zit veel aan de prednison
    Vaak ontstekingen ..wordt er niet blij van hoop dat er eens iets is voor dit




Verandering van symptomen belangrijk voor start dialyse

Wat is het beste moment om te starten met dialyseren? Over deze vraag boog Cynthia Janmaat zich in haar promotie-onderzoek. Op 25 november j.l., verdedigde ze haar proefschrift waarin ze beschrijft hoe ze dichter bij een antwoord komt.

In de praktijk blijkt regelmatig dat er patiënten zijn met een heel slechte nierfunctie, die daar nog nauwelijks last van hebben. Terwijl andere patiënten met een minder slechte nierfunctie juist meer symptomen ervaren. Er is dus een discrepantie tussen enerzijds de nierfunctie en anderzijds het aantal symptomen en de last die patiënten ervaren. Een groots opgezet onderzoek waaraan veel patiënten meedoen, met uiteenlopende nierfuncties en ook een hele range aan symptomenlast, willekeurig verdeeld over groepen die wel of niet starten met dialyse, zou antwoord kunnen geven op deze vraag.

Het wetenschappelijk bewijs uit een dergelijke goed opgezette zogeheten gerandomiseerde studie geldt als sterk. Maar met zo een verscheidenheid aan patiënten en symptomen is een gerandomiseerd onderzoek in dit geval eigenlijk niet te doen. Daarom gebruikte Janmaat gegevens uit observationele studies. Dat zijn onderzoeken waarbij gegevens van patiënten worden verzameld. De patiënten krijgen de gebruikelijke behandeling en er wordt geen behandeling toegewezen door de arts of onderzoeker.

Lees meer »

Jef Schaap overleden »

Jef Schaap, oprichter van stiching Burung Manyar en steun en toeverlaat van nierpatiënten in Indonesië, is overleden aan covid-19. Dat laat het bestuur van de stichting, namens de familie van Jef, weten. Jef was 77 jaar oud.  Het is op een maand na twintig jaar geleden dat Jef Schaap 'zijn' stichting oprichtte, nadat hij op persoonlijke titel benaderd was om een Indonesische patiënt te helpen die getransplanteerd was, maar de benodigde medicatie niet kon betalen.

Lees meer »

Ontstaan vaatschade op moleculair niveau nader onderzocht »

Glomerulosclerose en atherosclerose zijn vaataandoeningen waarvoor tot op heden geen afdoende behandelingen bestaan. In de nierfilters (glomeruli) zorgen kleine bloedvaatjes voor bloedfiltratie. Bij glomerulosclerose vormt zich littekenweefsel in de glomeruli en raken bloedfiltratie en nierfunctie verstoord. Bij atherosclerose treedt verdikking van de wand van een slagader op, waardoor deze vernauwt.

Lees meer »


Nieuwe therapie SLE geeft hopelijk langer resultaat





NierNieuws en zijn adverteerders maken soms gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.
Ons Pricaystatement vindt u hier