Mail: redactie@niernieuws.nl | 030 - 288 9994 | NL16 TRIO 0197 707866



Reageer | Verstuur | Druk af   

Kweeksysteem maakt grotere productie stamcellen mogelijk

Door Shanty Sterke 

Stamceltherapie zou in de toekomst wel eens een goed alternatief kunnen zijn voor dialyse en transplantatie. Met een Europese subsidie heeft een groep van Europese en Australische onderzoekers samen met kleine en middelgrote bedrijven zich de afgelopen vijf jaar gericht op de vraag, hoe stamcellen uit de nier de nierschade kunnen stoppen en het herstel op gang brengen. Als het werkt, dan zou stamceltherapie uiteindelijk moeten leiden tot herstel van de normale nierfunctie. Zover is het nog niet, maar op 11 september organiseerde het Leids Universitair Medisch Centrum een symposium waar de verschillende partijen hun vorderingen op het gebied van stamcelonderzoek aan elkaar toonden.

In Europa heeft naar schatting acht procent, dat is zo’n veertig miljoen Europeanen, een chronische nierziekte die uiteindelijk kan resulteren in nierfalen. Dit aantal neemt alleen maar toe en als er niets gebeurt, dan verdubbelt het aantal nierpatiënten de komende tien jaar, terwijl het aantal beschikbare donoren stabiel blijft.

Stamceltherapie is in de toekomst mogelijk een oplossing voor dit probleem. Als blijkt dat deze therapie succesvol is, dan moeten deze stamcellen snel, veilig en gecontroleerd kunnen groeien zodat het beschikbaar is voor alle patiënten. Het mag ook niet te duur zijn. De huidige manieren om cellen te kweken zijn erg arbeidsintensief en dus kostbaar.

Ruud Das, biomedisch ingenieur, werkt in het Nederlandse bedrijf Scinus Cell Expansion, een klein bedrijf met vijf fulltime werknemers, aan de productontwikkeling van een celkweeksysteem. Een rechthoekige doos met een raam ervoor, waarin stamcellen gekweekt kunnen worden. Stamcellen zijn cellen die verschillende andere typen cellen kunnen worden. Om aan stamcellen te komen heeft het bedrijf een wetenschappelijke samenwerking met twee ziekenhuizen. 'De stamcellen zijn altijd afkomstig van volwassen donoren, bijvoorbeeld uit beenmerg. Patiënten tekenen een formulier dat zij toestemming geven dat een klein deel van hun beenmerg gebruikt mag worden voor onderzoek. Dus we gebruiken geen stamcellen uit embryo's, zoals mensen weleens denken', benadrukt Das.

Goedkoper en minder arbeidsintensief
Het celkweeksysteem is veel goedkoper dan de oude manier van cellen kweken in bakjes. Dat kost heel veel mensenhandelingen. 'Je moet je voorstellen dat die cellen continu vers eten nodig hebben en dat ze de afvalstoffen weer uitscheiden. De vloeistof waarin ze gekweekt worden moet dus regelmatig vervangen worden. Dat gebeurt nu allemaal met de hand. Iedere keer als je zo'n bakje open maakt dan heb je weer het risico dat het besmet raakt. De lucht waarin al die handelingen moeten gebeuren moet ook heel strikt gecontroleerd worden. Je kan het vergelijken met de stofvrije clean rooms waarin elektronica gemaakt wordt. Maar in plaats van die cellen in plastic bakjes te kweken, doe je ze in ons systeem. Dan moet je natuurlijk wel zorgen dat ze genoeg te eten hebben en zich een beetje gelukkig voelen in de omgeving waarin je ze stopt. Als dat zo is dan gaan ze zich vermenigvuldigen. Het grote voordeel van ons systeem is dat het volledig dicht blijft gedurende het hele proces. Er zijn dus veel minder mensenhanden nodig om van een klein beetje cellen naar grote hoeveelheden cellen te komen.'

De testen, die het bedrijf met het celkweeksysteem doet, zien er goed uit. Als het goed blijft gaan dan kunnen gespecialiseerde ziekenhuizen in theorie in de tweede helft van volgend jaar daar klinische producten mee gaan maken. 'Maar', benadrukt Das, 'dat wil nog niet zeggen dat patiënten er al direct dan baat bij hebben. Ik ben er altijd wat huiverig voor dat er gouden bergen worden beloofd bij alle nieuwe toepassingen. De eerste toepassingen in de praktijk zullen in de gespecialiseerde ziekenhuizen zijn. Dus bijvoorbeeld het LUMC, waar ze heel veel onderzoek doen naar de ontwikkeling van stamceltherapieën voor verschillende aandoeningen waaronder chronische nierziekten.'

sterren Gepubliceerd: maandag 02-10-2017 | Nog geen reacties




Achter de schermen: een nierbiopt beoordelen

U ziet hen vrijwel nooit en toch zijn ze belangrijk voor nierpatiënten: pathologen. Een patholoog kan aan het weefsel van een nier(biopt) zien hoe groot nierschade is. En vaak ook wat de oorzaak van nierproblemen is. Neem een kijkje in het laboratorium van een patholoog in het nieuwste nummer van Wisselwerking, het tijdschrift van de Nierpatiënten Vereniging Nederland.

De pathologen Jesper Kers en Tri Nguyen geven in tekst en beeld uitleg over hun werk. Tri Nguyen zegt zelfs: 'Ik maak graag tijd vrij om een patiënt te ontvangen. Als een patiënt van het UMCU interesse heeft om zijn of haar nierbiopt te bekijken, kan hij of zij de nefroloog vragen contact met mij op te nemen. Samen met de patiënt kijk ik dan naar de digitale beelden en vertel ik wat we zien.'

Meer weten? Lees de nieuwste Wisselwerking, het tijdschrift van de Nierpatiënten Vereniging Nederland. U kunt het blad lezen door een gratis proefnummer aan te vragen, een abonnement te nemen of lid te worden van de NVN. Bij leden en abonnees ligt het nieuwe exemplaar op donderdag 13 augustus op de mat.

Huisdieren mogelijk bron van hepatitis E »

Huisdieren zijn veel vaker dan gedacht besmet (geweest) met het virus dat hepatitis E veroorzaakt, en zouden daarmee wel eens een bron van besmetting voor mensen kunnen zijn. Dit is voor gezonde mensen over het algemeen niet gevaarlijk, maar kan dat wel zijn voor mensen die een verminderde afweer hebben, bijvoorbeeld getransplanteerden. Vrij veel mensen hebben op enig moment in hun leven een infectie met het hepatitis E-virus, meestal niet ernstig.

Lees meer »

Wisselingen in Maastricht »

Twee grote veranderingen bij de afdeling nefrologie in Maastricht: prof.dr. Karel Leunissen is met emeritaat gegaan en prof.dr. Jeroen Kooman is benoemd tot nieuwe directeur van EDLAB, het UM-instituut voor onderwijsinnovatie. Bij zijn afscheid van het Maastricht UMC+ is internist-nefroloog prof.dr. Karel Leunissen benoemd tot officier in de Orde van Oranje-Nassau. Tevens is hij onderscheiden met de Maastricht UMC+ penning.

Lees meer »


Kweeksysteem maakt grotere productie stamcellen mogelijk





NierNieuws en zijn adverteerders maken soms gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.
Ons Pricaystatement vindt u hier