Mail: redactie@niernieuws.nl | 030 - 288 9994 | NL16 TRIO 0197 707866



Reageer | Verstuur | Druk af   

Het wel en wee van de medicatie

Weblog van Sander van der Stam, dialyseverpleegkundige 

“Heeft u nog herhalingsrecepten  nodig meneer Pietersen?” “Jazeker!” Vastberaden overhandigde meneer Pietersen een lijstje met medicijnen die bijna op waren. Hij was dan wel 83, maar hij had z’n zaakjes nog prima voor elkaar. Hij en z’n vrouwtje konden de wereld nog wel aan.

“Meneer Pietersen….Alfacalcidol en Ethalpha is hetzelfde. En hoe komt het dat u twee verschillende doseringen gebruikt?” De vastberadenheid maakte plaats voor vertwijfeling. “Nou mijn vrouwtje zet de doosjes altijd voor me klaar en ik kijk altijd op het doosje voordat ik wat inneem.” Wat meneer Pietersen niet wist is dat z’n vrouwtje al jaren lang de nieuwe medicijnen in het oude doosje stopte. Op doseringen werd niet gelet. En hoe kon ze ook weten dat hetzelfde medicijn meerdere namen heeft?

“Is het onderhand niet eens tijd dat het medicijnenbeheer van u overgenomen wordt meneer Pietersen?” “U bent ook de jongste niet meer en het medicatiesysteem wordt er niet makkelijker op.” Meneer Pietersen stemde in met het gebruik van een Baxtersysteem. Dat betekent dat de apotheek in het vervolg de medicijnen voor een week uitgezet aanlevert op een rol met zakjes. Dan hoeft meneer Pietersen alleen nog maar het zakje te openen. Eentje ’s ochtends, ’s middags en ’s avonds.

De situatie bij meneer Pieters is geen uitzondering, helaas. Sinds een jaar of twee controleren we periodiek de medicijnen van onze patiënten. Dat betekent dat ze letterlijk de doosjes van huis meenemen en die naast de recente medicatielijst van ons neerleggen. U zult verbaasd zijn hoeveel en hoe vaak er dingen misgaan met het medicijngebruik. Mensen gebruikten soms maanden of jaren medicijnen dubbel of met de verkeerde dosering. Soms gebruiken ze medicijnen die allang gestopt zijn of juist andersom. Soms schrijft een andere arts een medicament voor, maar houdt dan geen rekening met het feit dat de dosering aangepast moet worden op dialyse patiënten. Nu gaat dat gelukkig een stuk beter. Elk kwartaal lopen we het weer even langs.

Dialysepatiënten gebruiken doorgaans veel medicijnen. Voor de bloeddruk, voor het fosfaat, voor de diabetes, voor de longen en ga zo nog maar even door. Een lijst met twintig verschillende medicijnen is geen uitzondering. Dat zijn al gauw dertig pillen op een dag! U kunt zich indenken dat het er dan niet eenvoudiger op wordt. Daarom hebben we besloten om een vinger aan de pols te gaan houden. In eerste instantie voor het welzijn van de patiënten, maar ook voor ons eigen overzicht. Het is en blijft een vrijblijvende aanbieding naar de patiënten toe. Immers, we kunnen mensen niet verplichten hun medicijnen te laten controleren door ons. Toch is er maar een enkeling die het liever niet heeft. Vaak waarderen mensen het heel erg als we wat orde kunnen scheppen in de chaos.

Toch kan deze ‘service’ een keerzijde hebben. Je ontneemt de mensen iets. Je ontneemt de mensen een stuk verantwoordelijkheid en eigenwaarde. Waarom zouden ze er zelf dan nog op letten? Dat doen wij immers. Als er dan wat misgaat kunnen ze met de handen omhoog gaan staan en stellen dat ze van niks weten….en dat weten ze vaak dan ook niet. Vooral bij jonge mensen vindt ik het erg jammer om te zien. Als ik mensen van mijn leeftijd bij ons in de dialysestoel zie zitten met een houding van ‘ik kan niks dus ik doe niks’, gaan mijn handen jeuken. Als wij dan ook nog eens de verantwoordelijkheid voor de medicatie bij ze wegnemen, werken we het natuurlijk wel in de hand.

Ik denk dat we toch meer per persoon moeten bekijken wie het overzicht wel kan bewaren en wie niet. Iedereen over één kam scheren heeft nog nooit geholpen en zal dat nu ook niet doen. Ik weet zeker dat de helft van onze patiëntenpopulatie actiever betrokken kan worden bij hun dialyse behandeling. Of het nu gaat om medicijnen, voeding of andere zaken. Het lijkt een hoop werk om ze daar voor te motiveren, maar het scheelt ons op den duur ook veel tijd. Misschien is het een mogelijkheid om met elkaar te komen tot een nieuw evenwicht tussen helpen en overnemen. Verpleging is immer gebaseerd op wederzijds begrip en gelijkwaardigheid. 

sterren Gepubliceerd: zaterdag 21-04-2012 | Reacties (6)

Reacties

Reageer op dit artikel

  • Theodor, Veldhoven
    02-07-2012 09:06

    met respect voor bovenstaande discussie die vooral gaat over bejegening gaat het vooral om aandacht voor medicatiegebruik.
    Vitaal in onze westerse medisch technische gezondheidszorg is de medicatieinname.
    Veel dialysemedicatie is gebaseerd om een tekort aan stofjes inbalans te brengen of om klachten op langere termijn te voorkomen. Juist deze medicatie die je "moet" slikken vraagt om een goede kennis en motivatie van het waarom. En dan nog is het lastig dit goed vol te houden. Datzelfde geldt zeker ook voor transplantatiepatienten waar echter wel meer "controle" is.
    Het praktisch (!) bespreken met de patient en/of mantelzorger over hoe je de medicatie uitzet en inneemt is voor mij een vanzelfsprekendheid voor professionals. Dit gebeurt m.i. echter nog veel te weinig. Wij ondersteunen mensen bijvoorbeeld met het aanbieden van een weekcassette om meer grip te krijgen op die inname als ze dat wensen.

  • Jenny Laarman, Almere
    23-04-2012 15:51

    Hallo Sander, leuk dat je nog even reageert. Normaal gesproken vind ik het woord vrouwtje namelijk niet kunnen. Ik ben zelf nierpatient en 35 jaar verpleegkundige geweest, voornamelijk op de intensive care. Wat mij van de vele keren dat ik zelf in het ziekenhuis lag opviel, dat vooral verpleegkundigen je onmondig en betuttelend behandelen. Vandaar mijn reactie.

  • Sander van der Stam
    23-04-2012 10:29

    Hallo lezers,

    Toch even een toelichting van mijn kant, want ik wil niemand voor de borst stoten.
    Het woordje 'vrouwtje' gebruikte dhr Pietersen als liefkozing. Ik vond het zo leuk om te zien dat een man van 83 kan praten over zijn vrouw alsof ze net verkering hebben. Daarom wilde ik het op die manier verwoorden. Het was zeker niet denigrerend bedoeld.
    Verder vind ik de controle bij de patiënten belangrijk. Zeker in het geval van dhr Pietersen is het terecht. Dat we het nu standaard bij iedereen doen vind ik discutabel en dat wilde ik graag met jullie delen. Zeker bij jonge mensen vind ik het belangrijk dat ze het belang inzien van zelf medicatie controleren. Ik zie liever dat ze kritische patiënten worden dan dat ze klakkeloos innemen wat ze voorgezet wordt. Ik hoop dat dit wat verduidelijkt

  • appeltje, schoorl
    22-04-2012 13:48

    Ik vind dit helemaal niet betuttelend, het is juist, erg genoeg, de waarheid.
    Veel mensen rommelen met de medicatie, ook zonder nierproblemen. Ik ben verpleegkundige bij de thuiszorg en kom heel veel tegen. Ouderen krijgen veel, en soms te veel medicatie, en het overzicht gaat snel verloren.
    Van dialysepatiënten weet ik dat er ook snel cognitieve achteruitgang op kan treden en dan vind ik dat er thuiszorg of andere hulp ingeschakeld moet worden.

  • Margot
    22-04-2012 13:42

    ik ben het absoluut niet met bovenstaande reactie eens. ik ken verschillende mensen die in de gezondheidszorg werken en geconfronteerd worden met ouderen die vroeg of laat niet goed meer weten welk medicijn voor wat is en wanneer in te nemen. een medicijnenrol is daarvoor een perfecte uitkomst. en het woord vrouwtje gebruikt de man liefkozend en is dus verre van denigrerend. het is goed dat er artsen en verpleegkundigen zijn die bij elke patient, jong of oud, checken of de medicijninname nog loopt zoals het zou moeten en ingrijpen daar waar het fout gaat.

  • Jenny Laarman, Almere
    22-04-2012 08:25

    Het woord vrouwtje vind ik nogal denigrerend.
    Verder een wat betuttelend stuk. Je zegt dat je niet iedereen over een kam scheert, maar het komt wel zo over dat je dit wel doet.




Kans op huidkanker na transplantatie

Algemeen bekend is dat transplantatiepatiënten, als bijwerking van hun anti-afstotingsmedicijnen, een aanzienlijk verhoogde kans op huidkanker hebben. Desalnietemin is het schrikken van recente onderzoeksresultaten uit Canada. Die laten zien dat van de onderzoeksdeelnemers tussen 51 en 65 jaar maar liefst meer dan 25% huidkanker kreeg. Bij 65-plussers lag dit percentage zelfs boven de 40%. Hoe meer anti-afstotingsmedicijnen worden gebruikt, hoe groter de kans op huidkanker.

Daardoor lopen mensen die een donorhart of -long kregen, meer risico dan mensen met een nieuwe nier, aldus de onderzoekers.Raadzaam is om na transplantatie met de behandelend arts te bespreken of het zinvol is een keer per jaar een dermatoloog te consulteren, opdat deze kan checken of zich onrustige huidcellen of tumoren ontwikkelen.

Meer over het onderzoek van Canadese wetenschappers leest u in de nieuwste uitgave van Wisselwerking, het ledenblad van de Nierpatiënten Vereniging Nederland. U kunt Wisselwerking lezen door een abonnement te nemen of lid te worden van de NVN. Of vraag een gratis proefnummer aan: https://www.nvn.nl/publicaties/ledenblad-wisselwerking/

Amerikaanse onderzoekers leiden afweer ontvanger om de tuin »

Ontvangers van donororganen moeten de rest van hun leven medicijnen slikken die hun immuunsysteem onderdrukken, omdat het lichaamsvreemde orgaan anders wordt afgestoten. Het langdurig onderdrukken van het immuunsysteem brengt echter wel een verhoogd risico op infecties en sommige vormen van kanker met zich mee, en daarnaast slaagt het immuunsysteem er na verloop van jaren vaak toch in om het donororgaan af te stoten.

Lees meer »

Wetenschapsdag 2019 »

Inmiddels traditiegetrouw vinden de Wetenschapsdag en de wetenschappelijke najaarsvergadering van de Nederlandse Federatie voor Nefrologie (NFN) plaats op de laatste vrijdag voor de vroegste herfstvakantie: 11 oktober. De Wetenschapsdag wordt dit jaar georganiseerd door de NFN, NierNieuws, Nierpatiënten Vereniging Nederland en de Nierstichting. Het programma is inmiddels bekend, u kunt het hier downloaden. U kunt een uitgebreidere toelichting op de programma-onderdelen downloaden.

Lees meer »







NierNieuws en zijn adverteerders maken soms gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.
Ons Pricaystatement vindt u hier