Mail: redactie@niernieuws.nl | 030 - 288 9994 | NL16 TRIO 0197 707866



Reageer | Verstuur | Druk af   

Erfelijke 'kinder'nierziekte komt ook bij volwassenen voor

Door Redactie NierNieuws 

In ons interview met Rozemarijn Snoek kwam het anderhalve maand geleden al ter sprake maar nu is het groot nieuws: ook volwassenen kunnen de erfelijke nierziekte nefronoftise hebben, zonder dat de diagnose al op de kinderleeftijd gesteld is kunnen worden.

Nefronoftise is een erfelijke ziekte, die vaak ontstaat door een fout in het NPHP1-gen. Omdat de aandoening bij kinderen tot uiting komt en vaak al op jonge leeftijd voor ernstige nierschade zorgt, staat het bekend als een kinderziekte. Nefrologen die met volwassenen werken zijn er meestal niet alert op als een patiënt pas op volwassen leeftijd nierschade heeft gekregen.

Een internationaal team onderzoekers onder leiding van dr. Albertien van Eerde van het UMC Utrecht, heeft 5.600 nierpatiënten getest op nefronoftise. Het team, waar ook onderzoekers uit het UMC Groningen deel van uitmaken, ziet daarbij dat een op de 200 volwassen patiënten met een vergevorderd stadium van nierfalen, deze erfelijke ziekte heeft. Bij het merendeel van deze patiënten was de aandoening eerder niet als zodanig herkend.

De verhouding tussen erfelijke en verworven oorzaken van nierfalen ligt bij volwassenen heel anders dan bij kinderen: bij kinderen gaat het vooral om erfelijke oorzaken en is nefronoftise daarbinnen de meest voorkomende aandoening. Bij volwassenen zijn juist hoge bloeddruk en diabetes grote boosdoeners en is de kans dat er sprake is van een erfelijke aandoening een stuk kleiner.

Maar het hebben van een erfelijke aandoening kan ook voor hen gevolgen hebben: nierdonatie door een familielid ligt dan ineens minder voor de hand, en ook een kinderwens komt in ander perspectief te staan. De onderzoeksgroep zou dan ook graag zien dat er vaker op erfelijke ziekten getest wordt bij volwassen patiënten met vergevorderd nierfalen.

sterren Gepubliceerd: dinsdag 17-04-2018
Bron: UMC Utrecht | Reacties (1)

Reacties

Reageer op dit artikel

  • Tony de Ronde, Amsterdam
    14-05-2018 15:05

    Als iemand die zelf deleties heeft in beide kopieŽn van het NPHP1-gen ben ik natuurlijk geÔnteresseerd in dit onderzoek over de leeftijd waarop nefronoftise tot nierfalen leidt. Het blijft verbazen dat een deletie leidt tot zulke verschillen in de vorm van de aandoening en de leeftijd waarop die zich manifesteert. In hun artikel in de JASN stellen de onderzoekers ook de vraag hoe die verschillen zouden kunnen ontstaan, en verwijzen naar een veronderstelling dat er een onbekend ander gen die verschillen zou kunnen beÔnvloeden. Echter, het DNA gebied rond het NPHP1 gen is complex (Yuan et al., Plos Genetics 2015), en het is aannemelijk dat er allerlei structuur varianten van het NHPH1 gen bestaan. Met moderne technieken (Jain et al., Nat Biotech 2018) is het iets gemakkelijker om structuur varianten in het DNA in kaart te brengen, en om te proberen die te koppelen aan de verschillende verschijningsvormen en leeftijd waarop de aandoening optreedt.

    Als dat zou lukken, is het misschien met alle moderne technieken van medicijn ontwikkeling ook mogelijk om (wellicht bij een beperkt aantal gevallen) de leeftijd waarbij nierfalen optreedt te verhogen, en heel misschien zelfs nierfalen te voorkomen. Het maakt nog al wat uit of je nieren ophouden te werken als je 13, 26, 45, of boven de 60 bent. Ik denk niet dat de onderzoekers aansporing nodig hebben, maar ga er mee aan de slag (dat geldt ook voor subsidiegevers). Mijn DNA is beschikbaar.




Ontstaan vaatschade op moleculair niveau nader onderzocht

Glomerulosclerose en atherosclerose zijn vaataandoeningen waarvoor tot op heden geen afdoende behandelingen bestaan. In de nierfilters (glomeruli) zorgen kleine bloedvaatjes voor bloedfiltratie. Bij glomerulosclerose vormt zich littekenweefsel in de glomeruli en raken bloedfiltratie en nierfunctie verstoord. Bij atherosclerose treedt verdikking van de wand van een slagader op, waardoor deze vernauwt. Marloes Sol promoveerde op onderzoek naar de moleculaire factoren die een rol spelen in het ontstaan van deze vaatproblemen.

Atherosclerose is verantwoordelijk voor het ontstaan van onder andere een hart- of herseninfarct. Endotheelcellen, met daarop een beschermende gelei-achtige laag, glycocalyx genoemd, bekleden de binnenkant van bloedvaten en zijn essentieel voor een goed functionerend bloedvatstelsel. Disfunctie van endotheelcellen, door bijvoorbeeld diabetes, speelt een belangrijke rol in de ontwikkeling van glomerulosclerose en atherosclerose. Welke moleculaire factoren betrokken zijn bij het ontstaan van endotheeldisfunctie in glomerulosclerose en atherosclerose is nog vrij onbekend.

Lees meer »

Op hol geslagen afweersysteem leidt vaak tot acuut nierfalen »

Een afweersysteem dat op hol slaat na een infectie kan leiden tot acuut nierfalen. Dat overkomt bijna de helft van de patiënten die na een ernstige infectie op een intensive care afdeling van een ziekenhuis belanden. Bij een deel van deze patiënten is dit tijdelijk. Maar bij het grootste gedeelte leidt dit tot aanhoudend nierfalen en zelfs dialyse.

Lees meer »

Achter de schermen: een nierbiopt beoordelen »

U ziet hen vrijwel nooit en toch zijn ze belangrijk voor nierpatiënten: pathologen. Een patholoog kan aan het weefsel van een nier(biopt) zien hoe groot nierschade is. En vaak ook wat de oorzaak van nierproblemen is. Neem een kijkje in het laboratorium van een patholoog in het nieuwste nummer van Wisselwerking, het tijdschrift van de Nierpatiënten Vereniging Nederland. De pathologen Jesper Kers en Tri Nguyen geven in tekst en beeld uitleg over hun werk.

Lees meer »







NierNieuws en zijn adverteerders maken soms gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.
Ons Pricaystatement vindt u hier