Mail: redactie@niernieuws.nl | 030 - 288 9994 | NL16 TRIO 0197 707866



Reageer | Verstuur | Druk af   

Meer bruikbare donornieren door nieuwe Nederlandse test

Door Merel Dercksen 

Voorspellen of een donornier het direct na transplantatie gaat doen, of dat het even duurt voor de nier op gang is. Er zijn wel methodes om daar iets over te zeggen, maar de bewijskracht daarvan is niet sterk. Onderzoekers van het UMC Utrecht en het Erasmus MC hebben twee biomarkers gevonden, die wel een adequate voorspelling geven. En het mooie is: voor de test hoeft de nier niet beschadigd te worden.

Sommige donornieren werken direct als ze aangesloten zijn, terwijl de patiënt nog op de operatietafel ligt. Maar bij andere nieren kan het uren tot soms wel dagen duren. Dat is niet alleen op dat moment vervelend voor de patiënt, die in onzekerheid leeft of de zware ingreep die een transplantatie is, wel geslaagd is - en met een beetje pech zelfs nog tijdelijk moet blijven dialyseren. Ook op de lange termijn blijkt de kwaliteit van nieren die moeite hadden om op gang te komen, vaak minder goed dan die van nieren die wel meteen werkten.

Dr. Bas van Balkom (UMC Utrecht) is een van de onderzoekers en eerste auteur van het artikel dat vanavond verschenen is in het Clinical Journal of the American Society of Nephrology. Hij vertelt: 'in nieren die uitgenomen zijn voor transplantatie vinden nog allerlei processen plaats. Daarbij worden eiwitten gevormd, die de nier uitscheidt in de bewaarvloeistof. Deze stoffen kunnen daarom iets zeggen over wat er in de nier gebeurt. Wij hebben onderzocht of we onder alle signaalstoffen die een nier produceert tijdens de periode tussen uitname en transplantatie, markers kunnen vinden die voorspellen hoe de nier zal functioneren. We hebben daarvoor 158 eiwitten bekeken waarvan bekend is dat ze een signaleringsrol vervullen. Bijvoorbeeld groei- en stresshormonen en ontstekingsfactoren. Die 158 zijn misschien niet alle denkbare stoffen die je zou kunnen meten, maar wel een heleboel.'

De studie is uitgevoerd in de bewaarvloeistof van nieren die afkomstig waren van donoren van wie het hart had stilgestaan. De uitkomst is dat een combinatie van twee markers een goede voorspelling geeft over hoe lang de nier nodig zal hebben om aan te slaan. Van Balkom: 'Het mooie aan deze methode is dat je geen stukje weefsel uit de nier hoeft te halen en dat je voor transplantatie al weet waar je aan toe bent. Andere criteria, die nu vaak gebruikt worden, bleken geen significante invloed te hebben, behalve, beperkt, de BMI van de ontvanger. Onze methode heeft dan ook een veel sterkere voorspellende waarde.'

'We zullen onze resultaten nog in veel grotere aantallen donornieren moeten valideren, voordat de test in de praktijk gebruikt kan worden. Wat we nu eerst willen onderzoeken, is hoe het zit bij nieren waarbij perfusie wordt toegepast: het doorspoelen van de nier met een speciale vloeistof. Het wordt nog een uitdaging om daarbij goed te meten, maar als het werkt kun je real time volgen hoe de nier eraan toe is. Als we nog beter weten welke processen er plaatsvinden in nieren die wel of juist niet snel beginnen te werken, zou je in de toekomst zelfs de nier aan de pomp kunnen behandelen, tot de uitslag goed is, en dan pas transplanteren. Dan is de nier in de best mogelijke conditie als hij in de patiënt ingebracht wordt.'

'Het is niet de bedoeling om nieren die op basis van de gebruikelijke criteria worden goedgekeurd voor transplantatie, vanwege de uitslag van onze test af te keuren. Maar je zou wel nieren die anders afgekeurd zouden worden, alsnog kunnen gebruiken als je ziet dat ze goed scoren op onze test. Per jaar worden er zo'n 50 nieren die wel het traject in zijn gegaan, alsnog afgekeurd. Stel nou dat tien daarvan toch bruikbaar blijken te zijn; dat lijkt niet veel maar het zijn toch weer tien mensen die je geholpen hebt.'

sterren Gepubliceerd: vrijdag 05-05-2017 | Reacties (1)

Reacties

Reageer op dit artikel

  • Tony de Ronde, Amsterdam
    11-05-2017 12:38

    Geweldig dat dit type, niet invasief, onderzoek wordt gedaan. En dat de eerste resultaten er zijn. Het is zo nodig dat de postmortale nieren een betere kwaliteit krijgen, en dit onderzoek zou een stap in die richting kunnen zijn. Hoewel het nu nog niet kan om met deze techniek donornieren af te keuren, zou dat, naast het goedkeuren van meer nieren, in de toekomst wellicht kunnen. Om zo te voorkomen dat nieren na transplantatie helemaal niet gaan werken, wat niet bepaald goed is voor de gezondheid van de ontvanger en ook een persoonlijk drama is.




Advies voor afweeronderdrukkers tijdens corona

De richtlijncommissie van de Nederlandse Federatie voor Nefrologie (NFN) heeft een advies opgesteld voor de behandeilng met medicijnen van nier(transplantatie)patiënten tijdens de coronacrisis. De titel van het advies is 'Starten en aanpassen van immuunsuppressie voor nefrologische aandoeningen tijdens SARS-CoV2-epidemie'. 

Eerder werd al bekend dat niertransplantaties worden uitgesteld omdat behandeling met afweeronderdrukkende medicijnen patiënten kwetsbaarder maakt voor ernstig verloop van een infectie met covid-19. Maar patiënten die al getransplanteerd zijn, kunnen niet zomaar met die behandeling stoppen. Daarnaast zijn er auto-immuun nierziekten waartegen immunosuppressiva gegeven worden, soms langdurig, soms acuut bij een opvlamming van de ziekte.

Uitgangspunt bij niertransplantatiepatiënten is dat aanpassing van immuunsuppressie in regionale centra alleen plaats zal vinden in nauw overleg met het transplantatiecentrum waarmee samengewerkt wordt. Daarnaast raadt de NFN behandelaars aan om regelmatig de nieuwste versie van het advies te bekijken: deze situatie is nog zo nieuw dat de inzichten nog kunnen veranderen.

Een van de belangrijkste adviezen voor behandelaars: overleg altijd met anderen over eventuele wijzigingen van de medicatie van je patiënt - er zijn tenslotte geen situaties 'volgens het boekje'. Dat geldt nog sterker voor patiënten: nooit op eigen houtje de medicatie veranderen.

Lees meer »

Thuis prikken voor medicijnspiegel »

Een dried blood spot is niets anders dan een bloeddruppeltje uit een vingerprik op een kaartje. Thuis op de bank afgenomen en opgestuurd naar het lab. Herman Veenhof, ziekenhuisapotheker in opleiding en onderzoeker in het UMC Groningen, vraagt zich in zijn promotieonderzoek af of dit polibezoeken van transplantatiepatiënten kan vervangen.

Lees meer »

Nier kan na acute schade soms toch getransplanteerd worden »

Veel donornieren van overleden donoren worden meteen afgeschreven omdat de donor acuut nierfalen (Acute Kidney Injury - AKI) had. Recent Amerikaans onderzoek suggereert echter dat een aantal van deze afgeschreven donornieren nog goed getransplanteerd hadden kunnen worden. In Amerika staan ongeveer 95.000 mensen op de wachtlijst voor een donornier. Per jaar vallen ongeveer 9.000 wachtenden af, omdat zij overlijden, of te veel achteruit gaan om nog een nier te ontvangen.

Lees meer »







NierNieuws en zijn adverteerders maken soms gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.
Ons Pricaystatement vindt u hier