Mail: redactie@niernieuws.nl | 030 - 288 9994 | NL16 TRIO 0197 707866



Reageer | Verstuur | Druk af   

Vitamine D herstelt schade aan nierfilters

Door Merel Dercksen 

Dr. Tom Nijenhuis

Uit onderzoek in het Radboudumc in Nijmegen blijkt dat een ernstig tekort aan vitamine D de nierfilters beschadigt, waardoor de nieren eiwitten gaan lekken. Dit onderzoek is uitgevoerd bij knaagdieren, maar het zou ook gevolgen kunnen hebben voor mensen. Bijvoorbeeld dat mensen met bestaande nierschade in een eerder stadium actief vitamine D krijgen om verergering van de schade te vertragen. Uiteraard moet dan eerst nog wel worden onderzocht of dit bij nierpatiënten wel net zo werkt als bij muizen.

Het wordt steeds duidelijker dat vitamine D een belangrijke rol speelt in verschillende processen waar de nieren bij betrokken zijn. Wetenschappers in het Radboudumc doen onderzoek naar de rol van vitamine D bij het ontstaan van, en het beschermen tegen, schade aan de nierfilters. Wanneer er schade ontstaat in deze filters, de glomeruli, kunnen er eiwitten in de urine gaan lekken (proteïnurie). Op den duur gaat hierdoor de nierfunctie ook achteruit.

Verschillende vormen van vitamine D, nierbuisjes en nierfilters
Vitamine D kent verschillende vormen, die een net verschillende chemische samenstelling hebben. Normaal gesproken zet het lichaam inactief vitamine D om in de actieve vorm, calcitriol. Maar omdat dit in de nieren gebeurt, zijn patiënten met een slechte nierfunctie niet goed meer in staat om actief vitamine D te vormen. Deze omzetting vindt niet in de glomeruli plaats, maar in een ander deel van de nieren, in de cellen van de nierbuisjes.

Bij patiënten met een slechte nierfunctie zijn de nierbuisjes dus niet meer voldoende in staat om vitamine D om te zetten in de actieve vorm. Deze patiënten kunnen behandeld worden met een voor hen geschikte vorm van actief vitamine D. Deze behandeling is vooral gericht op het zo veel mogelijk normaliseren van de verstoorde calcium-fosfaathuishouding. Maar daarnaast is er ook een klein aantal studies dat een verband laat zien tussen een verlaagde hoeveelheid vitamine D in het bloed, en het verlies van eiwit in de urine, dat zijn oorsprong vindt in de glomeruli, de nierfilters. Over de vraag of het zinvol is om mensen met eiwitverlies ook te behandelen met vitamine D, is men het nog niet eens.

Nierschade en eiwitverlies door tekort aan vitamine D
In een recente studie, waarover ze kort geleden gepubliceerd hebben in The American Journal of Pathology, hebben onderzoekers van het Radboudumc ratten en muizen bestudeerd die bij aanvang van de studie weinig tot geen actief vitamine D3 in hun bloed hadden. Bij de muizen kwam dat door een genetische mutatie, bij de ratten door een combinatie van supplementen en vitamine D-arme voeding. Bij beide diersoorten zagen de onderzoekers schade aan de glomeruli en eiwitverlies in de urine.

De vraag is nu, of dit bij mensen ook geldt, zeker nu je steeds vaker hoort dat mensen een tekort aan vitamine D hebben. Dat tekort is alleen lang niet zo ernstig als het tekort dat deze proefdieren hadden en leidt niet zomaar tot nierschade. Dr. Tom Nijenhuis, nefroloog en een van de auteurs van deze studie zegt daarover: 'Het is bijvoorbeeld niet zo dat wij in de winter, als de vitamine D-waarden gemiddeld lager zijn doordat mensen minder aan de zon worden blootgesteld, meer patiënten met proteïnurie op ons spreekuur krijgen. Mensen met een (mild) vitamine D-tekort hoeven dan ook echt niet bang te zijn dat dit leidt tot nierschade.'

Afname eiwitverlies en herstel schade
In het volgende deel van de studie gaven de onderzoekers hun proefdieren verschillende doses van ofwel actief vitamine D3, of van vitamine D2. Na een paar weken bleek dat het eiwitverlies daardoor weer afnam. Ook de schade aan de verschillende niercellen die was begonnen te ontstaan, herstelde hierdoor grotendeels. Hetzelfde beschermend effect van vitamine D lieten de onderzoekers in een eerdere publicatie al zien in een muismodel voor glomerulaire schade.

In vervolgexperimenten laten de onderzoekers vervolgens zien dat vitamine D een direct positief effect heeft op de schade aan de nierfilters. Het is niet het gevolg van de wisselwerking met calcium, bijschildklierhormoon of FGF-23, een samenspel dat ook effect heeft op de nieren.

Niet meteen alle nierpatiënten behandelen
Een ernstig tekort aan actief vitamine D leidt bij knaagdieren dus tot nierschade die gepaard gaat met eiwitverlies. Het toedienen van vitamine D herstelt deze schade grotendeels. Dat zou kunnen betekenen dat een mild vitamine D-tekort bij mensen weliswaar niet tot nierschade leidt, maar mensen met bestaande nierschade mogelijk wel meer baat hebben bij extra vitamine D dan we nu weten. Nijenhuis: 'Deze bevindingen betekenen misschien dat bij patiënten met al aanwezige nierschade, die daardoor ook een probleem met de activatie van vitamine D hebben, eerder starten met suppletie met actief vitamine D de verdere beschadiging van het nierfilter kan vertragen. Verder ondersteunen onze resultaten het veronderstelde positieve effect van vitamine D-analogen bij de behandeling van proteïnurie. Uiteraard moet dit alles bij de mens bevestigd worden voordat we alle patiënten met een verminderde nierfunctie of proteïnurie standaard met vitamine D gaan behandelen'

sterren Gepubliceerd: maandag 29-02-2016
Bron: American Journal of Pathology | Reacties (8)

Reacties

Reageer op dit artikel

  • Pieter, Hengelo
    11-08-2018 22:51

    Van belang is dat je Vitamine-D gehalte niet te weinig is, maar ook niet te hoog. Beide zorgen op lange termijn voor geondheidsklachten. Het beste is om 50-75 microgram vitamine D te slikken. Boven de 200 microgram is op lang termijn giftig.

  • suzanne, geldrop
    31-05-2018 11:35

    Nico mos ik gebruik het nog steeds na de oplaaddosis heb ik onderhoud van 2 pipetten in de maand . Het gehalte is wel weer gedaald van 90 naar 70 nu. Ik blijk het dus niet goed op te slaan denk ik

  • Mario, Amersfoort
    30-05-2018 16:00

    Ik heb zojuist te horen gekregen dat ik een flink tekort heb aan actieve vitamine D. Dat zou komen door een nierprobleem. Ik krijg een recept en dan zou ik binnen een week of 6 verandering kunnen gaan ondervinden. Hebben we het dan over Calcitrol? Dat is een hormoon als ik het goed begrepen heb. Hopelijk wordt de vermoeidheid, overprikkelingen en de eiwitten in de urine minder en ga ik me eindelijk fitter voelen.

  • Nico Mos Leidschendam
    10-01-2018 13:19

    Hoi Suzanne, hoe lang heeft jouw kuur geduurd?

  • Suzanne v erp, Geldrop
    21-11-2017 07:23

    Ik had hoge bloeddruk hoog cholesterol uit nierboipt bleek dat ik fsgs een primaire nierziekte heb. Ik heb arts gevraagd vitamine D te controleren die was 27. Ik had last van vermoeidheid spierkrampen haaaruitval etc.ook meer dan 3 gram eiwit in urine. Nu d-cura gekregen gehalte is nu 90 en eiwit uitstoot verbeterd en ik heb veel meer energie en mijn huid word beter dus ik geloof hier heilig in!!

  • Titia vd meer, Makkum
    30-09-2016 08:03

    Jarenlang eiwitten in de urine! Ik gebruik nu een jaar vitamine D en geen eiwitten meer in de urine!

  • Gert-jan Bullens , VALKENSWAARD
    06-04-2016 22:57

    Waarom dan zowiso geen vitamine D innemen? Kan dat kwaad? Wat voor vitamine D kan ik het beste nemen en waar kan ik dit kopen?

  • Daniel Van Hoe, Harelbeke
    03-03-2016 17:31

    Beste,
    Hoe zit het dan voor personen die getransplanteerde zijn i.v.met vitamine D .

    Mvg

    Daniel




NN-TV: Tien jaar NierNieuws

NierNieuws bestaat dit jaar tien jaar. Reden voor een feestje dat we afgelopen vrijdag vierden met talloze belangstellenden voor de Wetenschapsdag in Corpus in Oegstgeest. Voortgevloeid uit een NierNieuws initiatief van ook alweer drie jaar geleden, inmiddels in samenwerking met de NFN, NVN, Nierstichting en de Willem Kolff Stichting. De redactie heeft in de loop van de jaren een flink aantal veranderingen ondergaan, maar het idee is hetzelfde gebleven: onafhankelijke informatie verstrekken aan professionals en patiŽnten over nieren en alles wat daarmee te maken heeft.

Model draagbare kunstnier in 3D gepresenteerd »

Vanmiddag is een model van de draagbare kunstnier gepresenteerd, zoals die er, naar de huidige stand van zaken, uit komt te zien. Dit gebeurde tijdens een jubileumsymposium van de Nierstichting Ė de organisatie bestaat 50 jaar. De Nierstichting kondigt aan dat de grootste technische hobbels nu overwonnen zijn.

Lees meer »

De ene maagbeschermer is de andere niet bij dialysepatiŽnten »

Protonpompremmers zijn medicijnen die gebruikt worden om een maagzweer of refluxklachten te behandelen. Ze behoren tot de meest voorgeschreven medicijnen in Nederland. Uit Amerikaans onderzoek blijkt nu dat hemodialysepatiënten die protonpompremmers hebben geslikt, een hoger risico lopen op een heupfractuur. Protonpompremmers ('Proton Pump Inhibitors', of PPI’s) zijn medicijnen die de aanmaak van maagzuur tegengaan.

Lees meer »







NierNieuws en zijn adverteerders maken soms gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.
Ons Pricaystatement vindt u hier