Mail: redactie@niernieuws.nl | 030 - 288 9994 | NL16 TRIO 0197 707866



Reageer | Verstuur | Druk af   

Kweeksysteem maakt grotere productie stamcellen mogelijk

Door Shanty Sterke 

Stamceltherapie zou in de toekomst wel eens een goed alternatief kunnen zijn voor dialyse en transplantatie. Met een Europese subsidie heeft een groep van Europese en Australische onderzoekers samen met kleine en middelgrote bedrijven zich de afgelopen vijf jaar gericht op de vraag, hoe stamcellen uit de nier de nierschade kunnen stoppen en het herstel op gang brengen. Als het werkt, dan zou stamceltherapie uiteindelijk moeten leiden tot herstel van de normale nierfunctie. Zover is het nog niet, maar op 11 september organiseerde het Leids Universitair Medisch Centrum een symposium waar de verschillende partijen hun vorderingen op het gebied van stamcelonderzoek aan elkaar toonden.

In Europa heeft naar schatting acht procent, dat is zo’n veertig miljoen Europeanen, een chronische nierziekte die uiteindelijk kan resulteren in nierfalen. Dit aantal neemt alleen maar toe en als er niets gebeurt, dan verdubbelt het aantal nierpatiënten de komende tien jaar, terwijl het aantal beschikbare donoren stabiel blijft.

Stamceltherapie is in de toekomst mogelijk een oplossing voor dit probleem. Als blijkt dat deze therapie succesvol is, dan moeten deze stamcellen snel, veilig en gecontroleerd kunnen groeien zodat het beschikbaar is voor alle patiënten. Het mag ook niet te duur zijn. De huidige manieren om cellen te kweken zijn erg arbeidsintensief en dus kostbaar.

Ruud Das, biomedisch ingenieur, werkt in het Nederlandse bedrijf Scinus Cell Expansion, een klein bedrijf met vijf fulltime werknemers, aan de productontwikkeling van een celkweeksysteem. Een rechthoekige doos met een raam ervoor, waarin stamcellen gekweekt kunnen worden. Stamcellen zijn cellen die verschillende andere typen cellen kunnen worden. Om aan stamcellen te komen heeft het bedrijf een wetenschappelijke samenwerking met twee ziekenhuizen. 'De stamcellen zijn altijd afkomstig van volwassen donoren, bijvoorbeeld uit beenmerg. Patiënten tekenen een formulier dat zij toestemming geven dat een klein deel van hun beenmerg gebruikt mag worden voor onderzoek. Dus we gebruiken geen stamcellen uit embryo's, zoals mensen weleens denken', benadrukt Das.

Goedkoper en minder arbeidsintensief
Het celkweeksysteem is veel goedkoper dan de oude manier van cellen kweken in bakjes. Dat kost heel veel mensenhandelingen. 'Je moet je voorstellen dat die cellen continu vers eten nodig hebben en dat ze de afvalstoffen weer uitscheiden. De vloeistof waarin ze gekweekt worden moet dus regelmatig vervangen worden. Dat gebeurt nu allemaal met de hand. Iedere keer als je zo'n bakje open maakt dan heb je weer het risico dat het besmet raakt. De lucht waarin al die handelingen moeten gebeuren moet ook heel strikt gecontroleerd worden. Je kan het vergelijken met de stofvrije clean rooms waarin elektronica gemaakt wordt. Maar in plaats van die cellen in plastic bakjes te kweken, doe je ze in ons systeem. Dan moet je natuurlijk wel zorgen dat ze genoeg te eten hebben en zich een beetje gelukkig voelen in de omgeving waarin je ze stopt. Als dat zo is dan gaan ze zich vermenigvuldigen. Het grote voordeel van ons systeem is dat het volledig dicht blijft gedurende het hele proces. Er zijn dus veel minder mensenhanden nodig om van een klein beetje cellen naar grote hoeveelheden cellen te komen.'

De testen, die het bedrijf met het celkweeksysteem doet, zien er goed uit. Als het goed blijft gaan dan kunnen gespecialiseerde ziekenhuizen in theorie in de tweede helft van volgend jaar daar klinische producten mee gaan maken. 'Maar', benadrukt Das, 'dat wil nog niet zeggen dat patiënten er al direct dan baat bij hebben. Ik ben er altijd wat huiverig voor dat er gouden bergen worden beloofd bij alle nieuwe toepassingen. De eerste toepassingen in de praktijk zullen in de gespecialiseerde ziekenhuizen zijn. Dus bijvoorbeeld het LUMC, waar ze heel veel onderzoek doen naar de ontwikkeling van stamceltherapieën voor verschillende aandoeningen waaronder chronische nierziekten.'

sterren Gepubliceerd: maandag 02-10-2017 | Nog geen reacties




Infecties hebben ernstige gevolgen voor nieren SLE-patiŽnten

Als patiŽnten met SLE vanwege infecties in het ziekenhuis moeten worden opgenomen, lopen zij veel meer risico op eindstadium nierfalen, zo blijkt uit recent Taiwanees onderzoek. Vooral bij patiŽnten die sinds hun jeugd SLE hebben, is dit risico sterk verhoogd.

SLE (Systemische Lupus Erythematodes) is een auto-immuunziekte waarbij verschillende organen worden aangetast, zoals de nieren en de huid. Het heeft kenmerken van een hypersensitiviteitsreactie type III, waarbij IgG-immuuncomplexen niet worden opgeruimd, en bijvoorbeeld in de glomeruli in de nieren neerslaan en daar schade veroorzaken. Het is relatief zeldzaam, en vrouwen worden bijna tien keer zo vaak getroffen als mannen.

SLE-patiŽnten lopen meer kans op infecties dan hun gezonde medemensen, en de gevolgen van die infecties zijn dan vaak ernstiger dan bij een gezond persoon. Een ziekenhuisopname om de infectie te behandelen kan noodzakelijk zijn. Uit het Taiwanese onderzoek blijkt nu echter dat die ziekenhuisopnamen niet altijd zonder gevolgen blijven. SLE-patiŽnten die drie keer of vaker vanwege een infectie in het ziekenhuis waren opgenomen, hadden een vijf keer zo hoge kans op eindstadium nierfalen als SLE-patiŽnten die geen infecties opliepen die in het ziekenhuis behandeld moesten worden. PatiŽnten die van jongs af aan SLE hadden liepen zelfs een veertien keer hogere kans.

Lees meer »

Jubileumnummer in feestjaar patiŽntenvereniging »

De afgelopen jaren is de patiënt ook klant geworden. Hij is zorgconsument, naast zijn direct medische behoefte. 'Hij moet zich welkom voelen als in een hotel', betoogt Margriet de Jong, transplantatienefroloog in het UMCG én bedrijfskundige met een voltooide MBA studie. 'Een ziekenhuis is naar mijn idee ook een organisatie die met klanten te maken heeft. We moeten ons meer afvragen wat die klant belangrijk vindt. Ziekenhuizen kunnen daarbij leren van bedrijven als de KLM.

Lees meer »

Op weg naar de biologische kunstnier »

De biologische kunstnier komt steeds een stapje dichterbij. Daarover vertelde Roos Masereeuw, hoogleraar experimentele farmacologie aan de Universiteit Utrecht, op de najaarsvergadering van de Nederlandse Federatie voor Nefrologie. Samen met onderzoekers van de Universiteit Twente heeft zij een nierbuisje ontwikkeld met menselijke niercellen dat in staat is afvalstoffen uit het bloed te halen die een dialyse-apparaat niet kan verwijderen.

Lees meer »





NierNieuws en zijn adverteerders maken soms gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.