sluiten

Mail: redactie@niernieuws.nl | 030 - 288 9994 | NL16 TRIO 0197 707866



Lees voor | Reageer | Verstuur | Druk af   

Lekkende nierfilters muizen zijn te herstellen

Door Albert de Vreede 

Ontregeling van het structuur gevende netwerk in de podocyt, een van de cellen waaruit de nierfiltertjes zijn opgebouwd, is een van de onderliggende oorzaken die tot eiwitverlies in de urine leidt. Een groep samenwerkende onderzoekers uit Duitsland en de Verenigde Staten heeft gevonden dat het middel Bis-T-23 de structuur van podocyten kan herstellen en daarmee eiwitverlies kan beperken. Het middel is tot nu toe alleen onderzocht in diermodellen van nierschade, bij zebravisjes en muizen. De studie toont aan dat beschadigde nierfilters een aanzienlijk vermogen tot herstel hebben dat mogelijk ook bij mensen met behulp van geneesmiddelen beïnvloed en gestimuleerd kan worden.

Eiwitverlies in de urine is een kenmerk van vele nierziekten. Het wordt veroorzaakt doordat de nierfiltertjes te veel eiwit doorlaten. Een intact nierfilter wordt gevormd door de interactie tussen een membraan en een aantal gespecialiseerde cellen, waarvan de podocyt een belangrijke is. De podocyt is een cel met vele uitlopers (voetjes). Door de ruimte tussen de uitlopers van de podocyt kan heel goed vloeistof met kleine en middelgrote moleculen passeren. Voor het goed functioneren van die uitlopers is het structuur gevende netwerk (actine celskelet) in de cel van groot belang. Het blijkt dat bij allerlei vormen van beschadigingen aan de podocyt het actinenetwerk verstoord raakt. Uiteindelijk leidt dat tot blijvende schade, waarbij podoyten verloren gaan en de nierfilters slechter gaan functioneren.

Structuur cel te beïnvloeden
Het is bekend dat het eiwit dynamine essentieel is voor het reguleren van het structuur gevende netwerk van de podocyt. Recent is duidelijk geworden dat het middel Bis-T-23 het eiwit dynamine kan beïnvloeden door het gemakkelijker aan elkaar te laten binden en mogelijk daarmee het structuur gevende netwerk van de podocyt te veranderen en verbeteren.

Zebravisjes verliezen geen eiwit dankzij dynamine
In dit onderzoek is eerst gebruik gemaakt van zebravisjes om te kijken of de veronderstelling correct is dat dynamine een belangrijke rol speelt bij het voorkómen van eiwitverlies in de urine. Met een serie elegante experimenten is aangetoond dat dynamine inderdaad essentieel is om eiwit niet in de urine te laten terecht komen. Deze experimenten zijn in zoogdieren niet goed mogelijk. Soms hebben de onderzoekers hierbij het eigen dynamine uitgeschakeld en al dan niet vervangen door dynamine van rat of mens. Bis-T-23 blijkt in staat te zijn om er voor te zorgen dat niet zo goed functionerende menselijke vormen van dynamine minder verlies van eiwit in de urine van zebravisjes veroorzaken.

podocyten

podocyten

Bis-T-23 vermindert eiwitverlies bij muizen
In muizen blijkt een vorm van dynamine die uit zichzelf gemakkelijk aan elkaar bindt, vergelijkbaar met wat Bis-T-23 doet bij de normale vorm, veel minder gevoelig te zijn voor voor de nier schadelijke stoffen (LPS en PAN). Als dezelfde schadelijke stoffen worden toegediend aan muizen met de normale vorm van dynamine blijkt wel eiwitverlies in de urine op te treden, dat met Bis-T-23 verminderd kan worden. Muizen met verschillende veranderingen in genen (ACTN4, CD2AP, PKCε) die alle aanleiding geven tot verlies van eiwit in de urine, blijken alle door een behandeling met Bis-T-23 minder eiwit in de urine te verliezen. Muizen, waarin met behulp van een toegediende stof (streptozotocine) suikerziekte wordt opgewekt, gaan na verloop van tijd eiwit in de urine verliezen. Na acht dagen lang iedere dag Bis-T-23 toedienen blijkt het eiwitverlies minder te worden. Bis-T-23 lijkt geen opvallende bijwerkingen in muizen te hebben.

Al deze experimenten wijzen erop dat dynamine te beïnvloeden is door Bis-T-23, en dat daardoor het structuur gevende actinenetwerk van de podocyt zodanig veranderd wordt, dat er minder snel eiwitverlies in de urine optreedt. Dit blijkt het geval bij eiwitverlies dat door heel verschillende onderliggende ziekten is veroorzaakt. Hoewel Bis-T-23 niet direct geschikt is voor toepassing bij mensen, geven deze experimenten hoop dat een behandeling voor deze vorm van nierschade in zicht komt.

sterren Gepubliceerd: maandag 29-06-2015
Bron: Nature Medicine | Nog geen reacties


Speekseltest genoeg voor goede indicatie nierfunctie

Om te bepalen of je nieren en lever goed werken bestaat er een relatief eenvoudig bloedonderzoek: het bloed-ureum-stikstof onderzoek. In gebieden waar weinig medische middelen voorhanden zijn, is het doen van deze test echter een uitdaging. Uit onderzoek gepresenteerd op de ASN Kidney week 2016 blijkt dat een ureum-stikstof onderzoek ook heel goed op speeksel gedaan kan worden. Daarvoor zijn veel minder middelen nodig, en het kan dus goed gebruikt worden in gebieden waar minder medische voorzieningen zijn.

De speeksel-ureum-stikstof (Engels: Salivary Urea Nitrogen, SUN) test bestaat uit een soort wattenstaafje waarmee speeksel kan worden afgenomen. Vervolgens wordt een beetje speeksel van het wattenstaafje overgebracht op een teststrip, die na één minuut verkleurt. De kleur wordt vervolgens vergeleken met een aantal vooraf geijkte kleurstalen, die indicatief zijn voor een bepaalde diagnose.

Lees meer »

Advies aan minister: vergoed zeer duur aHUS-medicijn »

Het zeer dure medicijn eculizumab kan bij de aandoening aHUS onder strikte voorwaarden uit het basispakket vergoed blijven. Dat adviseert het Zorginstituut aan minister Schippers. aHUS veroorzaakt zonder behandeling vaak nierfalen; eculizumab is het eerste en op dit moment enige werkende medicijn. Het Zorginstituut is verbolgen over de houding van de fabrikant, die een zeer hoge prijs aanhoudt 'zonder goede onderbouwing, ook niet na een eerder verzoek hiertoe'.

Lees meer »

Geneeskundestudent wint KHMW-prijs met nieronderzoek »

Jason Biemond is een van de geneeskundestudenten die gisteren in Haarlem een Hollandsche Maatschappij Prijs voor Jong Talent kreeg. Een van zijn verdiensten is dat hij naast zijn studie heeft meegewerkt aan het verrichten van empirisch onderzoek naar ischemie-reperfusieschade aan de nier. De Koninklijke Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen kent jaarlijks enkele tientallen prijzen toe die als doel hebben het wetenschappelijk onderwijs in de technische en exacte vakken te bevorderen.

Lees meer »





NierNieuws en zijn adverteerders maken soms gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.