Mail: redactie@niernieuws.nl | 030 - 288 9994 | NL16 TRIO 0197 707866



Reageer | Verstuur | Druk af   

Persberichten medisch onderzoek onbetrouwbaar

Door Redactie NierNieuws 

Meer dan een op de vijf artikelen over gezondheidszorgnieuws bevat overdrijving en die vindt vaak zijn oorsprong in de persberichten waar de artikelen op gebaseerd zijn, concluderen onderzoekers uit Leiden.

Gezondheidsclaims in serieuze media, we komen ze allemaal wel eens tegen. Met enige regelmaat lijkt het alsof er een nieuw wondermiddel ontdekt is. Dat viel onderzoekers van de Universiteit Leiden en het LUMC ook op, daarom besloten ze uit te zoeken hoe vaak nieuwsberichten overdrijvingen bevatten en waar deze overdrijvingen ontstaan. Is dat al in het persbericht dat een universiteit uitstuurt, of zijn het de journalisten die zo'n verhaal vervolgens lekker aandikken?

De onderzoekers hebben 129 Nederlandse persberichten van universiteiten en academische ziekenhuizen over gezondheidsonderzoek uit 2015 bekeken, net als de 185 artikelen in de media die deze persberichten opleverden. Hun conclusie is dat 20% van de persberichten en 29% van de nieuwsberichten overdrijving bevat. Het gaat dan bijvoorbeeld om een gevonden effect dat groter wordt voorgesteld dan het in werkelijkheid is, of een gelijktijdig optreden van twee verschijnselen waarbij ten onrechte wordt geschreven dat er een oorzakelijk verband tussen is.

In dit onderzoek is geen oorzakelijk verband aangetoond tussen overdrijving in het persbericht en in de daarop gebaseerde artikelen, maar er is wel een nauwe samenhang. De overdrijving in persberichten wordt bijna altijd overgenomen door journalisten. Terwijl niet-overdreven persberichten bijna nooit een overdreven nieuwsbericht opleveren.

Het monitoren en zo nodig verbeteren van de nauwkeurigheid en juistheid van academische persberichten lijken een belangrijke stap om de kwaliteit van gezondheidsnieuws te verhogen. Maar er ligt ook een taak voor journalisten, zegt Piet Bakker, lector journalistiek aan de Hogeschool Utrecht, in de Volkskrant. 'Als journalist wéét je dat je bespeeld wordt en dat je daarom het nieuws moet checken.'

Als anekdotisch bewijs kunnen wij als redactie daar nog onze eigen ervaringen aan toevoegen. Die zijn ten eerste dat het, zeker bij tijdgebrek, erg makkelijk is om een persbericht een op een over te nemen - met uitzondering van die ene taalfout die er altijd in zit natuurlijk. Maar ook, dat persberichten vaak te mooi lijken om waar te zijn. En dat als je de moeite neemt om zelf het wetenschappelijk onderzoek te lezen wat eraan ten grondslag ligt, dat vaak ook zo is. Het is meer dan eens gebeurd dat wij contact opnamen met de onderzoeker die contactpersoon was en diegene een beetje ongelukkig bleek te zijn met het persbericht, omdat de oorspronkelijke conclusie veel genuanceerder was.

Tot slot nog een bevinding die enig licht werpt op waarom communicatieafdelingen zo graag overdrijven: overdreven persberichten leveren aanzienlijk vaker een nieuwsbericht op. En zeg nu zelf: u werd toch ook veel meer geprikkeld door onze kop 'Persberichten medisch onderzoek onbetrouwbaar' dan wanneer er had gestaan 'Minder dan de helft van persberichten gezondheidsonderzoek bevat zekere mate van overdrijving'?

sterren Gepubliceerd: woensdag 03-01-2018
Bron: NTvG | Reacties (1)

Reacties

Reageer op dit artikel

  • T.Vogels, Veldhoven
    03-01-2018 08:24

    Dag redactie,
    Inderdaad is het een kunst en kunde om onderzoeken op hun merites te beschouwen. In die zin acht ik het bewijs dat 1/5e van de berichtgeving over medische zaken overdreven is geloofwaardig. Dat medisch onderzoek onbetrouwbaar is zoals de header aangeeft is daarmee wel weer "fake news" ..... Hoe prikkelend de zin ook is hoop ik toch dat we in 2018 voor het positiever in het nieuws komen.

    Met hartelijke groeten,

    Theodôr




Ouderen met slechte nieren vallen zelfs in vroege stadia van de aandoening vaker

Ouderen met een verminderde nierfunctie gaan moeilijker lopen en hebben daardoor een grotere kans dat ze ten val komen met alle gevolgen van dien. Dat concluderen onderzoekers van het Erasmus Medisch Centrum in Nephrology Dialysis Transplantation.

Van meer dan veertienhonderd Rotterdammers uit de wijk Ommoord met een gemiddelde leeftijd van zestig jaar analyseerden zij gegevens over de nierfunctie, gemeten met de glomerulaire filtratiesnelheid en de albumine-creatinineratio. Daarvoor brachten de deelnemers hun ochtendurine naar het onderzoekscentrum. Ook lieten de onderzoekers de deelnemers daar over een zes meter lange mat met sensoren lopen. Deze elektronische loopmat meet nauwkeurig hoe snel iemand loopt, of iemand als een koorddanser met de voeten achter elkaar, dus hiel tegen teen over een zichtbare lijn, kan lopen, maar ook bijvoorbeeld of de stappen ongeveer even groot en even snel zijn of dat er meer variatie tussen de verschillende stappen zit.

Het bleek dat mensen met een slechtere nierfunctie ook slechter scoorden op de looptest. Ze liepen langzamer en hadden meer variatie in de stappen. Ook bleken zij in het voorgaande jaar vaker te zijn gevallen.

Lees meer »

Minder risico op nierschade RA-patiënten door malariamedicijn »

Het vermoeden bestaat dat patiënten met reumatoïde artritis een groter risico lopen op nierfalen later in hun leven dan hun gezonde medemensen. Het is niet duidelijk waar dat hogere risico door wordt veroorzaakt: mogelijk zijn chronische ontstekingen de boosdoener, maar het zou ook kunnen zijn dat medicijnen tegen reumatoïde artritis slecht zijn voor de nieren.

Lees meer »

Nierstichting en NVN kiezen voor gezamenlijke website »

De Nierstichting en de Nierpatiënten Vereniging Nederland (NVN) introduceerden vanochtend de gezamenijke website nieren.nl. De site biedt een online omgeving voor nierpatiënten, hun naasten en andere betrokkenen. Op nieren.nl kunnen bezoekers informatie vinden over nierschade en over het leven met een nieraandoening. Er is ook onderling contact mogelijk in een veilige online omgeving.

Lees meer »





NierNieuws en zijn adverteerders maken soms gebruik van cookies. Klik hier voor meer informatie.