Niertransplantatie is op dit moment de beste behandelmethode voor patiënten met eindstadium nierfalen. Door betere afweeronderdrukkende middelen, geavanceerde chirurgische technieken en verbeterde zorg voor de patiënt worden getransplanteerde nieren steeds minder vaak afgestoten. Maar, mede als gevolg van deze verbetering, is nu chronische transplantaatdisfunctie (CTD) het grootste probleem geworden.

Een belangrijke oorzaak van CTD is dat zich in veel getransplanteerde nieren na verloop van tijd littekenweefsel vormt. Hierdoor kunnen vernauwing van bloedvaten en zuurstoftekort ontstaan, wat tot functieverlies van de nier leidt.

UMCG-promovendus Miriam Boersema bracht de oorzaak van de vorming van littekenweefsel in kaart. Zowel cellen uit de getransplanteerde nier zelf als cellen uit de bloedcirculatie dragen bij aan de littekenvorming, zo stelt ze vast. De bijdrage van cellen uit de bloedcirculatie is weliswaar laag, maar hun rol bij het ontstaan van littekenweefsel moet wel serieus worden genomen. Ook laat Boersema zien dat de verschijningsvorm van gladde spiercellen (cellen die zich in de wand van bloedvaten bevinden en die betrokken zijn bij de bloeddrukregeling) na transplantatie verandert. Dit is een aanwijzing dat ook gladde spiercellen bijdragen aan de vorming van littekenweefsel.

De toekomstige behandeling van CTD moet zich, zo stelt de promovendus, al dan niet tegelijkertijd, richten op verschillende celtypen in de nier.

Promotie M. Boersema: woensdag 4 juli 2012, 16:45 uur
Titel proefschrift: Mechanisms of neointima formation in renal transplant vasculopathy

Promotores: prof. dr. J.L. Hillebrands en prof. dr. G.J. Navis

Locatie: Academiegebouw, Broerstraat 5, Groningen