Marcel Canoy: hoog tijd voor alternatieve oplossingen voor orgaantekort
Prof. M.F.M. Canoy
Bij bespreking van drie boeken over de handel in lichaamsmateriaal komt Marcel Canoy tot de conclusie dat het hoog tijd is om een aantal van de huidige keuzes bij ethische dilemma's kritisch tegen het licht te houden. Hij denkt daarbij met name aan legalisering en een betere organisatie van handel in lichaamsmateriaal, gecombineerd met internationale sociale controle, en het stimuleren van ontwikkelingen op het gebied van synthetische biologie.
De maatschappelijke baten van een ordentelijk beheer van lichaamsmateriaal zijn bijzonder groot. Dit zijn directe gezondheidsbaten bij acute aandoeningen in de vorm van orgaantransplantaties en bloedtransfusies. En indirecte gezondheidswinsten door onderzoek en nieuwe geneesmiddelen. Het is zaak een goede balans te vinden tussen individuele patiëntenrechten, de medische praktijk en wetenschappelijk onderzoek.
Controle op kwaliteit
Een belangrijke vraag in dat verband is of je mensen mag betalen voor het afstaan van lichaamsmateriaal. Onderzoek door de Brit Richard Titmuss leidde destijds (1970) tot de conclusie dat vrijwillige, onbetaalde bloeddonatie efficiënter en doeltreffender werkte en bovendien kwalitatief beter en veiliger bloed opleverde dan betaalde donatie. Sindsdien is het betalen van donoren taboe in de westerse wereld. Maar de vraag naar lichaamsmateriaal is enorm en stijgt ieder jaar. Vrijwillige donaties zijn niet toereikend om aan deze vraag te voldoen. De schaarste heeft inmiddels geleid tot een uitgebreide en lucratieve zwarte handel in lichaamsmateriaal. Een mogelijk kwaliteitsverschil is geen zwaarwegend punt meer. Adequate controle op de kwaliteit van het lichaamsmateriaal kan inmiddels prima worden gerealiseerd.
Betalen voor donatie
Canoy noemt dan ook als mogelijke oplossing om handel in lichaamsmateriaal niet langer te verbieden. Maar om die, met behulp van legale instrumenten, juist te reguleren en beter te organiseren. Ook in internationaal verband. En om in samenhang daarmee te komen tot meer internationale sociale controle op naleving van de afspraken op dat gebied, zoals bijvoorbeeld nu al het geval is bij kinderarbeid. Hij onderkent echter ook de onmogelijkheid om risico's volledig uit te bannen: zelfs als een crimineel element ontbreekt, kunnen onbeperkte vrije markten als vampiers werken die gezondheid en kracht van arme donoren doorsluizen naar de rijken.
Alternatieven voor lichaamsmateriaal
Als 'schonere' oplossing suggereert Canoy het onderzoeken van alternatieven, die de behoefte aan menselijk materiaal aanzienlijk zouden doen verminderen, zoals de ontwikkeling van synthetische materialen. Onderzoek op het terrein van de synthetische biologie ligt echter gevoelig. Daarbij gebruiken wetenschappers genetisch materiaal als bouwstenen voor het ontwerpen van nieuwe biologische systemen. En afgezien van ethische en godsdienstige bedenkingen zijn daar ook risico's aan verbonden, zoals de mogelijkheid om biologische wapens te ontwikkelen.
Volgens Canoy moeten dergelijke risico’s zorgvuldig worden afgewogen tegen de huidige onwenselijke situatie betreffende de handel in lichaamsmateriaal, met name de zwarte handel in ontwikkelingslanden.
Gepubliceerd: donderdag 17-05-2012
Bron: De Academische Boekengids | Nog geen reacties
 |
|
|
|
Steeds meer Britse altruïstische donoren
Het aantal altruïstische donoren in het Verenigd Koninkrijk is het afgelopen jaar bijna verdrievoudigd, meldt de BBC. Dat waren vrijwel allemaal nierdonoren.
De Human Tissue Authority (HTA) keurde 104 orgaandonaties bij leven aan een onbekende goed in het seizoen 2012-13, vergeleken met 38 in het jaar ervoor. Onder die 104 altruïstische donoren zat 1 persoon die een deel van zijn lever weggaf, de rest doneerde een nier. In totaal vonden er in deze periode ruim 1.000 levende donaties plaats, wat betekent dat inmiddels een op de twaalf donaties bij leven een altruïstische is.
De HTA denkt dat de stijging te danken is aan de groeiende bekendheid van nierproblemen en donatiemogelijkheden.
Ierse nierdonoren draaien zelf op voor onkosten rond donatie
Ierse levende nierdonoren hoeven hun operatie niet zelf te betalen, maar krijgen verder geen enkele onkostenvergoeding. Dat constateert prof. Peter Conlon, consultant in het Beaumont Hospital in Dublin, die daar onderzoek naar gedaan heeft. 'Een levende donor kan meestal enkele weken niet werken. Gemiddeld kost het verlies aan inkomen dat daardoor ontstaat, plus andere uitgaven die een donor vanwege zijn operatie moet doen, 5.000 tot 7.000 euro.
'Helft Amerikanen bereid tot Samaritaanse donatie'
Goed nieuws voor Amerikanen die een orgaan nodig hebben. Uit een onderzoek van de Mayo Clinic blijkt, dat de steun van het publiek voor zowel levende als overleden orgaandonatie toeneemt. Vierentachtig procent van de respondenten zegt waarschijnlijk te zullen overwegen een nier of een deel van zijn lever aan een goede vriend of familielid te doneren als daar behoefte aan is. En 49 procent zegt zelfs dat ze wel een nier zouden willen doneren aan iemand die ze nog nooit hebben ontmoet.
NierNieuws is onafhankelijk van bij de materie betrokken (semi-)commerciële en (semi-)overheidsinstelling.
Niernieuws heeft geen financiële connecties met patiënten- verenigingen of andere soortgelijke organisaties of
stichtingen.
Reageer ook op dit artikel