Twee jaar nadat overheidsvertegenwoordigers, medici en ethici van over de hele wereld in Istanboel afspraken maakten over het tegengaan van orgaanhandel, is in een reeks van probleemlanden wetgeving geïntroduceerd die de illegale handel in organen moet ontmoedigen.

Dat zei de Amerikaanse hoogleraar niertransplantatie Francis Delmonico op het ELPAT-congres over orgaandonatie en –transplantatie in Rotterdam. Bijna twee jaar geleden, in mei 2008, sloten 150 overheidsvertegenwoordigers, medici en ethici uit 78 landen de zogenaamde 'Declaration of Istanbul on Transplant Tourism'. Daarin werden alle landen opgeroepen om orgaandonatie en –transplantatie te reguleren en actie te ondernemen tegen orgaantoerisme binnen hun landsgrenzen. Veel westerlingen reizen naar vaak arme landen om daar aan een nieuw orgaan te komen.

Volgens hoogleraar Delmonico werpt de in Istanboel opgestelde verklaring na twee jaar zijn vruchten af. In totaal 90 internationale organisaties die zich bezighouden met orgaandonatie en –transplantatie hebben zich achter de principes van de verklaring gesteld. Ali Zardari, president van Pakistan, dat een populaire bestemming voor 'orgaantoeristen' is, heeft vorige maand nog een wet ondertekend die orgaanhandel verbiedt. Zelf beloofde hij bij de ondertekening om bij zijn overlijden zijn gehele lichaam ter beschikking te stellen.

Wereldwijde actie
Niet alleen de Pakistaanse regering heeft recentelijk actie ondernomen. Ook het Egyptische parlement nam in maart een wet aan die commerciële orgaantransplantatie strafbaar stelt. China, Israël, Colombia en de Filippijnen troffen in de afgelopen twee jaar eveneens maatregelen om orgaanhandel tegen te gaan.

Een Europees land dat ernstig geteisterd wordt door orgaanhandel is Moldavië. Hoewel het Oost-Europese land maar 4 miljoen inwoners heeft, is het één van de grootste 'orgaanleveranciers' ter wereld. Igor Codreanu, arts in de hoofdstad Chisinau, vertelde het ELPAT-congres zondag dat de Nierstichting van Moldavië sinds 2008 bezig is met het trainen van medisch personeel in het herkennen van en omgaan met slachtoffers van orgaanhandel. De stichting ondersteunt ook de slachtoffers zelf.